غمنامه اي براي ياسمن ها

كانون زنان ايراني:

اگر هاملت زني نا شناس مي بود

هرگز كسي روز ي او را نمي شناخت

شيداي مردي پر خطر

اينكه محبوب تو باشم يا نباشم

مساله اين است!

نامه اي از هاملت عنوان يكي از شهرهاي غادة السمان شاعر عرب زبان است كه تا به حال اشعار ش به بسياري از زبا نهاي اروپايي و آسيايي ترجمه شده است.او در سال 1942 در دمشق به دنيا آمد،پدرش احمد السمان وزير آموزش و پرورش سوريه بود.او از دانشگاه سوريه ليسانس ادبيات انگليسي خود را گرفت و موفق به اخذ فوق ليسانس و دكتري ادبيات انگليسي از دانشگاه بيروت و لندن شد.

غمنامه اي براي ياسمن ها در سال 1996 به چاپ رسيده و براي نخستين بار سال 1377 توسط ابوالحسين فرزاد ترجمه و چاپ شده است.در بند كردن رنگين كمان اولين كتاب شعر ترجمه شده از غادةالسمان مورد توجه بسياري از ايرانيان قرار گرفت و كتا ب غمنامه اي براي ياسمن ها تا به حال دو بار تجديد چاپ شده است.

منتقدان غربي غادةالسمان را با ويرجينيا ولف همانند دانسته اند حتي در پژوهش هاي تطبيقي او را چون دوريس لسينگ،كيت شوپن و ايتالو كالوينو شمرده اند ؛هر چند كه السمان معتقد است:«هر نويسنده اي فرزند زمان و محيط خود است و حتي قهرمانانش نيز چنين اند اما نهايتاً هم در عمق به گونه اي با هم شبيه اند شاعر ي چون من سعي مي كند تا به حقايق مشترك و جاودانه انساني مثل درد عشق مرگ بپردازد براي همين به ديگران نويسندگان شبيه به نظر مي رسم.»

عبدالحسين فرزاد مترجم اين كتاب نيز كه گفتگويي با اين شاعر انجام داده است او را با فروغ فرخزاد كه در ميان شاعران زن ايراني لحني صريح دارد همانند مي داند.هر چند خود السمان معتقد است:«فروغ بسيار شفاف است و قدرت زيادي براي آشتي دارد اما من بيشتر متمرد و مقاوم هستم.»

فرزاد معتقد است كه شعر غادة السمان متاثر از شكست رمضان 1973 اعراب از اسراييل است و خود شاعر نيز اين مساله را تاييد مي كند:«جهان عرب و ادبيات عرب متاثر از اين واقعه است چرا كه قضيه فلسطين يك ماجراي جهاني و انساني است و عدالت اقتضا مي كند جهان اجازه ندهد چنين ظلمي دوباره اتفاق بيفتد.»
غادة السمان ادبيات ايران را مانند هر عنصري از شرق به خود نزديك مي داند و به ويژه سينماي ايران را كه گاه نمونه هاي بديع و روشنفكرانه اي دارد مي پسندد.»

او كه سالهاست در فرانسه زندگي مي كند بعد از پايان تحصيلات پسرش به بيروت باز مي گردد. جنسيت در شعر السمان به خوبي مشخص است و به نظر مي رسد آگاهانه سعي كرده است نگرش زنانه خود را بدون محافظه كاري مطرح كند. اين شاعر عرب كه خود را پيرو انديشه هاي فمنيستي رايج غرب نمي داند به خوبي نسبت به جايگاه نابرابرانه زن عرب و زن شرقي آگاه است.

غمنامه اي براي ياسمن ها را نشر چشمه با قيمت 850 تومان به چاپ رسانده و در 1500 نسخه به چاپ رسانده است.

نامه يار غريزي ام يكي از شعر عاي زيباي اوست:

محبوبم از سفر بازگشت

در من نگريست و گفت:«مرده اي»

و شب را گذراند

در حالي كه در مزرعه هاي من مي تاخت و گنجشكان مهاجر را صدا مي زد

و شاخه هاي مرا با شبنم مهرباني و جنون آب مي داد

سپيده دمان

گل هاي سرخ من با گرمي و نور شكفتند

و گنجشكان به شاخسار من باز گشتند

و درختانم جوانه هاي شفاف و زرين در پوشيدند

آنگاه يار نفسي بر آورد

دلتنگ

كه:«بايد بروم»

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

این سایت از اکیسمت برای کاهش هرزنامه استفاده می کند. بیاموزید که چگونه اطلاعات دیدگاه های شما پردازش می‌شوند.