زن در سينماي ايران

محمود تميز يورك: قهرمانان چه كساني هستند و چه كارهايي انجام داده اند؟ من ابتدا بايد از «تهمينه ميلاني» سخن بگويم يا از سرنوشت قهرمان فيلم او، «فرشته»؟ شايد بهتر باشد مسير گفته هايم را به سمت «رخشان بني اعتماد» سوق دهم كه به هر قيمت ممكن عقده هاي قهرمان فيلم «بانوي ارديبهشت» و «فروغ» را روي پرده سينما انعكاس داد. «سميرا» هم هست، كارگردان فيلم «تخته سياه»، دختر «محسن مخملباف». مخملباف فيلمسازي را به دختران خودش ياد داد.

اكنون بايد ديد سميرا شانس دختر مخملباف بودن را چگونه در سينما به نفع زنان ايراني به كار برده است؟ «منيژه حكمت» را هم نبايد فراموش كرد؛ كارگرداني كه موقع ساختن فيلم «زندان زنان» پس از تحمل هزار دردسر و دشواري، سرانجام توانست جامعه را با چهره تصنعي اخلاق موجود روبه رو كند.

«مرضيه مشكيني» با فيلم «روزي كه زن شدم» از ذهن فراموش نمي شود و نيز خواهر بزرگ زنان فيلمساز ايراني، «پوران درخشنده» خوش قلب.

اين سلسله هنوز ادامه دارد: «مريم شهريار» زن ايراني دانش آموخته غرب كه به سرزمين خود بازگشت تا هم در سرنوشت زنان ايراني شريك باشد و هم قصه پيچيده زندگي زنان زادگاهش را باز بگويد و نيز «مانيااكبري» كه در جواني مسووليتي مهم را بر عهده گرفت…

«فاتين كانات» نويسنده كتاب «زن در سينماي ايران» (تركيه/ نشر ديپنوت، 2008/ 199 صفحه) موضوع مهمي را براي تحقيق برگزيده است. محتواي كتاب حول دو محور زن در ايران و تصوير زن ايراني در سينماي اين كشور شكل گرفته و در واقع نتيجه بسط متني است كه نويسنده پيش تر به عنوان پايان نامه دوره فوق ليسانس خود آن را به نگارش درآورده بود.

«كانات» پس از اخذ مدرك فوق ليسانس نيز موضوع پايان نامه خود را رها نكرده، با سفر به ايران به گفت وگوي رودررو با كارگردانان زن ايراني و تماشاي فيلم هاي بيش تري از آن ها پرداخته است. اكنون مي توان با قطعيت گفت كه كتاب كانات منبع معتبر و فوق العاده اي است براي علاقه مندان تركيه اي سينماي ايران…

فيلمسازان زن ايراني در هر شرايطي و به بهاي پرداخت هزينه هايي سنگين، تصوير زنان سرزمين شان را با موفقيت روي پرده سفيد سينما بازتاب داده و رنج و داستان زندگي زنان ايراني را با زبان سينمايي ويژه اي به تصوير كشيده اند.

من از نگاه خود ايرانيان به اين سينما اطلاعي ندارم، اما مي دانم در تركيه بسياري از علاقه مندان هنر سينما تحت تاثير سينماي ايران قرار گرفته اند. من پس از پايان مطالعه كتاب «زن در سينماي ايران» به اين نتيجه رسيدم كه بي اعتنايي ما (تركيه اي ها) نسبت به سينماي ايران، نتيجه اي نخواهد داشت جز بيگانه شدن با خويشتن مان.

ترجمه: آيدين فرنگي
منبع: روزنامه راديكال، چاپ تركيه/ 15 فوريه 2008

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

این سایت از اکیسمت برای کاهش هرزنامه استفاده می کند. بیاموزید که چگونه اطلاعات دیدگاه های شما پردازش می‌شوند.