نوارهای مرزی تا ورودی دانشگاه،گزارشی از ممنوعیت ثبت نام افغانی ها و عراقی ها در کنکور

ترانه بنی یعقوب

“ثبت نام و شرکت اتباع افغان و عراقی در آزمون سراسری دانشگاهها در سال 88 ممنوع است .”این بندی است که در دفترچه ثبت نام کنکور سراسری دانشگاهها در سال آینده گنجانده شده است و داوطلبان مشتاق این دو کشور را برای شرکت در کنکور سراسری دانشگاه ها نا امید می کند . طرحی که توسط اداره کل اتباع وزارت کشور پیشنهاد و و زارت علوم نیز آن را پذیرفته است. با این همه این طرح که فقط شرکت افغانی ها و عراقی ها و نه اتباع دیگر کشورها را در کنکور ممنوع می کند واکنش های متفاوتی را به دنبال داشته است .

حسن مسلمی نائینی فرد مدیر کل امور دانشجویان داخل وزارت علوم می گوید :”در کمیته ای که به این منظور در وزارت کشور تشکیل شد وزارت علوم یک نماینده داشت و ما ناگزیر از پذیرش نظر جمع در این باره بودیم اما هنوز هم راه بورسیه کردن این دانشجویان باز است دانشجویان این کشورها واقعا نخبه اند. در مقاطع بالاتر تحصیلی اکنون 60 تا 80 نفر بورسیه از آنها داریم سایران هم اگر شرایطش را داشته باشند بورسیه می شوند .”
خبرنگاران بارها در جلسه های متفاوت مطبوعاتی از زبان دکتر مسلمی اهمیت حضور اتباع خارجی را در دانشگاههای کشور شنیده اند او این بار هم تایید می کند : “فقط حضور افغانی ها و عراقی ها در کنکورکار شناسی دانشگاه ها ممنوع شده و دیگر خارجی ها هنوز حق شرکت در کنکور را دارند .”
مسلمی درباره ممنوعیت حضور آنها در مقاطع بالاتر تحصیلی شک دارد :” مطمئن نیستم که حضور در مقاطع تحصیلی بالاتر هم برای آنها ممنوع شده باشد “.
هر چند تماسهای خبرنگار همشهری عصر برای تماس با مسئولان وزارت کشور برای جویا شدن دلایل پیشنهاد این طرح به جائی نرسید اما گفته می شود هدف از این طرح اعمال فشارهای بیشتر به این مهاجران برای بازگشت به کشورشان بوده است. در سالهای گذشته شرکت اتباع افغان و عراقی با دارا بودن شرایط خاص در کنکور دانشگاهها ممکن بود .

نماینده کمیساریای سازمان ملل نیز درباره این طرح اظهار نظر کرده وصدور آن را از سوی کشوری که همیشه به مساله تحصیل پناهندگان اهتمام داشته عجیب می داند . زاکاگنینی می گوید :”اقدامات این گونه راه را بر رشد دانشجویان پناهنده مستعد می بندد .آموزش پناهندگان همچنین اقدامی در جهت تسهیل بازگشت آنها به کشور هایشان خواهد بود .” او امیدوار است که در آینده شاهد لغو این بخشنامه باشیم .

مدیر کل دانشجویان وزارت علوم در این باره بیشتر توضیح می دهد :”بر اساس این بخشنامه اتباع خارجی نمی توانند در مقاطع کارشناسی دانشگاههای دولتی شرکتت کنند و گرنه راه ورود آنها به دانشگاه آزاد همچنان باز است همچنین اتباع خارجی می توانند با مراجعه به دانشگاه ها و ارائه درخواست برای تحصیل غیر حضوری ثبت نام کنند و برای این کار نیاز به شرکت در کنکور سراسری نیست .”

به گفته مسلمی این طرح ویژه کسانی است که نتوانسته اند تابعیت ایرانی کسب کنند وگرنه کسانی که پدر ایرانی دارند و یا توانسته اند به هر نحوی تا بعیت ایرانی کسب کنند مانعی ندارند .تحصیل خارجی ها در ایران مثبت است و جذب نخبگان آنها اقدامی ارزشمند برای توسعه علمی کشورمان محسوب می شود .

بازتاب منفی طرح ممنوعیت تحصیل اتباع خارجی

فاطمه اشرفی مدیر انجمن حمایت از کودکان و زنان پناهنده که به تازگی از سفر افغانستان بازگشته است تصویب این طرح را که واکنش های منفی در این کشورداشته است به نفع روابط دو کشور نمی داند :”این اقدام اداره اتباع خارجی ممکن است با هدف کم کردن خدمات به مهاجران و بازگشت هر چه سریع تر آنها به وطن باشد اما در عمل اثر معکوس دارد و نوعی سیاست ضد بازگشت را دامن بزند چون بیشتر مهاجرانی که اینجا هستند آموزش برای شان در اولویت قرار ندارد و عدم دسترسی به آن نهایتا منجر به بازگشت شان نخواهد شد . بیشتر افغانی ها با فقر شدید ؛ مشکلات شغلی وعدم دسترسی به بهداشت مواجهند و ظرفیت دانشگاههای افغانستان هم آن قدر محدود است که این احتمال خیلی کم است که مهاجران برای تحصیل به کشورشان برگردند همچنین با تحقیق کمی می توان فهمید که افغان های تحصیل کرده خیلی بیشتر از تحصیل نکرده ها به کشورشان باز گشته اند ”

به گفته اشرفی تحصیل کرده های افغان به دلیل فرصت بیشتر برای یافتن شغل و وضعیت مالی مناسب بیشتر تمایل به بازگشت به وطن شان دارند و این که ما افغان ها را با دست پر به کشورشان بازگردانیم موفقیتی برایمان محسوب می شود .

او ادامه می دهد :” افغان های تحصیل کرده در ساختار سیاسی – اجتماعی و فذهنگی افغانستان تاثیر گذاری زیادی دارند و این موضوع می تواند به عنوان برگ برنده ای برای ما محسوب شود . این دستور العمل نیز مثل بقیه بخشنامه هائی که که درباره موضوع آموزش مهاجران افغان صادر شده اثر گذاری مثبت ندارد و عاملی در جهت بازگشت مهاجران به حساب نمی آید ”

بر اساس آمار اخیر اداره اتباع خارجی وزارت کشور 216 هزار دانش آموز افغانی در مدارس ایران مشغول به تحصیل اند همچنین چهار هزار دانشجو نیز در دانشگاههای مختلف ایران و بیشتر در دانشگاههای دولتی کشور درس می خوانند .

اشرفی می گوید :” حضور چهار هزار نفر دانشجوی افغان در کل دانشگاههای دولتی ما رقم خیلی بالائی نیست که بخواهیم مانع تحصیل شان شویم. بهتر است از این دیدگاه به این موضوع نگاه کنیم که دانشجویانی در کشور ما درس می خوانند که فارسی زبانند و حضور آنها در دانشگاهها به توسعه زبان فارسی و فرهنگ مان کمک می کند .این افراد می توانند سرمایه های آینده افغانستان باشند و به بازسازی آن کمک کنند این افراد به هر دلیلی در کشور ما هستند و چه بهتر که حضور افرادی با تحصیلات عالی و فرهنگ بالا را در کشورمان بپذیریم .”

او به جوانان افغانی زیادی اشاره می کند که با شور زیاد درس می خوانند و مشتاق ورود به دانشگاه هستند :”چرا بعد از 30 سال سرمایه گذاری و زحمت برای این مهاجران با چنین برخوردهائی آنها را از خودمان دلزده کنیم و دوستی سالمی که میانمان وجود دارد را تبدیل به دشمنی ناسالم کنیم ا.نها خواسته و ناخواسته همسایگان ما هستندوا گر درس خوانده و آموزش دیده به کشورشان باز گردند مانع از ورود صد نفر بی سواد به ایران خواهند شد و در درازمدت به ثبات سیاسی و فرهنگی افغانستان کمک می کنند .”

” اعتبارهای عمومی دولت باید هزینه شهروندان همان کشور شود در همه دنیا اوضاع این گونه است و اقدام وزارت علوم و وزارت کشور هم درباره ممنوعیت حضور اتباع بیگانه در دانشگاههای کشور منطقی است ”
این را علی عباسپور تهرانی فرد رئیس کمیسیون آموزش و تحقیقات مجلس می گوید . او که اعتقاد دارد هزینه تحصیل هر دانشجو در دانشگاههای دولتی در هر سال حدود شش میلیون تومان است می گوید :”در همه دنیا چنین اعتبارهائی برای مردم خودشان هزینه می شود در آمریکا دانشگاههای زیادی وجود دارد اما گاه این دانشگاهها فقط برای افراد مقیم همان ایالت مجانی هستند و افراد دیگر ایالت ها برای درس خواندن در همان دانشگاه هزینه های بالائی را می پرازند .شاید در کشوری مثل آلمان همه دانشگاهها برای همه ملیت ها مجانی باشد و من وجود ان را انکار نمی کنم اما به هر حال این روال همه دنیا نیست”
او همچنین ظرفیت دانشگاههای دولتی روزانه را بسیار محدود می داند :” فقط 90 هزار نفر دانشجو از مجموعه داوطلبان یک میلیونی دانشگاه ها می توانند وارد دوره های روزانه شوند به نظر من این تعداد محدود باید متعلق به دانشجویان ایرانی باشد دانشجویان خارجی یا باید شهریه پرداخت کنند یا اینکه به صورت بورسه توسط دولت پذیرش شوند .”

پس از اظهار امیدواری نماینده سازمان ملل به لغو این بخشنامه همچنان اتباع خارجی به لغو این بخشنامه امیدوارند . به نظر می رسد رایزنی و نظرهای موافق و مخالف با این بخشنامه طی روزها و ماه های آینده امکان تصمیم گیری های جدید در این باره و لااقل برای کنکور سراسری سالهای آینده را باز بگذارد .

برگرفته از همشهری عصر

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

این سایت از اکیسمت برای کاهش هرزنامه استفاده می کند. بیاموزید که چگونه اطلاعات دیدگاه های شما پردازش می‌شوند.