مشکل والیبال زنان، «تبعیض» است
شبکه ایران زنان – گفت‌وگو با راحله آرا، سرمربی موفق لیگ‌برتر والیبال
میمنت م‍ژده
راحله آرا، با یک تیم جوان و با یک تیم بومی در نخستین سال تاسیس باشگاه گیتی‌پسند پا بر عرصه رقابت‌های لیگ‌برتر گذاشت و تا جایی پیش رفت که علاوه بر کسب عنوان قهرمانی این رقابت‌ها جواز حضور در رقابت‌های جام باشگاهی آسیا را هم گرفت. باشگاه گیتی‌پسند اکنون در والیبال بانوان موفق‌تر از آقایان حاضر شده و دختران والیبالیست در ابتدای راه گوی سبقت را از پسران دزدیدند. گفت‌وگوی زیر با سرمربی تیم والیبال زنان گیتی‌پسند است که از شرایط گذشته، حال و آینده این تیم صحبت می‌کند.
تاسیس باشگاه گیتی‌پسند، نخستین حضور تیم بانوان این باشگاه و کسب عنوان قهرمانی مسابقات لیگ‌برتر، نتیجه بسیار خوبی برای یک باشگاه تازه نفس است.
باشگاه گیتی‌پسند در شروع کار، هدف خود را تشکیل تیم‌های ورزشی و به‌خصوص والیبال بانوان با «حضور خوب و پررنگ» قرار داد. همچنین از اهداف دیگر این باشگاه استفاده از بازیکنان بومی (اصفهانی) بود و سعی کردم همین روند را در تشکیل تیم و در طول مسیر لیگ‌برتر حفظ کنم. تیم من را هفت ملی‌پوش و تنها دو بازیکن غیربومی تشکیل می‌دهند.
اما تیم بانوان گیتی‌پسند کمی دیر‌تر از تیم‌های دیگر برای رقابت در لیگ‌برتر اعلام حضور کرد.
باشگاه گیتی‌پسند دیر تصمیم گرفت که برای لیگ‌برتر والیبال بانوان نیز تیم دهد و به همین خاطر ما کارمان را خیلی دیر شروع کردیم. با این اوصاف در یارگیری و جذب بازیکن با مشکل روبه‌رو شدیم، ضمن اینکه می‌خواستیم از دختران بومی استفاده کنیم، بعضی از بازیکنان هم در گرفتن رضایت‌نامه از باشگاه‌های قبلی خود دچار مشکل بودند. با این حال سعی کردیم آرامش را در تیم برقرار کنیم و بازیکنان‌مان بتوانند دیر اما مفید تمرین‌های خود را شروع کنند. ما ابتدا با مسایل فنی روز و تمرین‌های بدنسازی کارمان را استارت زدیم تا به شرایط مطلوبی دست پیدا کنیم و در مسابقات لیگ حاضر شویم.
این مشکل عدم اعتماد به ورزش بانوان است و همان مساله اسپانسرینگ.
اینقدر این حرف‌ها تکرار شده که دیگر نمی‌توان آن را مجددا تکرار کرد، اما باید بگویم که پیشکسوتان باید پا در عرصه بگذارند و حق خورده شده بانوان والیبال را بگیرند. دختران والیبالیست ما هیچی از پسران کم ندارند، آنها مردانه پای تمرین‌ها و مسوولیت‌های خود می‌ایستند و هیچ چیز آنها را از اهداف خود دور نمی‌کند. دختران والیبالیست ما شش ماه در اردوی ملی حضور دارند و شش ماه دیگر سال را در مسابقات باشگاهی و به همین خاطر به لحاظ بدنی بسیار قوی و حرفه‌ای هستند. هیچ مشکل فنی‌ای ندارند جز اینکه دچار تبعیض می‌شوند. من به شخصه امیدوارم که مراحل و شرایط رشد و ترقی آنها بیش از گذشته فراهم شود. به جرات می‌توانم بگویم که انگیزه و هدف دختران بیش از آقایان است و وقتی در تمرینات مردان حضور پیدا می‌کنم قدرت و تلاشی که از زنان می‌بینم از مردان نمی‌بینم. امیدوارم مسوولان قدر بدانند و توجه بیشتری از خود نشان بدهند.
آیا باشگاه گیتی‌پسند نسبت به تعهدات خود در برابر تیم بانوانش خوب ظاهر شد؟
باشگاه گیتی‌پسند یک‌سال‌ونیم است که تاسیس شده و به هرحال مشکلات خاص خود را دارد اما با این حال در طول این یک‌سال چه در بخش زنان و چه آقایان حمایت خوبی انجام داده و به قول معروف تا جایی که دستش باز بوده هر کاری را که خواستیم انجام دادند.
سایر تیم‌های حاضر در لیگ‌برتر چگونه بودند و سطح کیفی لیگ را چگونه ارزیابی می‌کنید؟
امسال هشت تیم در چرخونه لیگ‌برتر حضور داشتند که البته تیم بانوان شهر تهران بنا به دلایلی از گردونه مسابقات کنار کشیدند و دو، سه تیم دیگر هم به دلیل مشکلات مالی حضور پیدا نکردند. شرایط لیگ‌برتر و باشگاه‌ها دشوار است و این حق را باید به بازیکنان ملی داد که به دنبال حق و حقوق خود باشند. تعداد باشگاه‌هایی که در ورزش بانوان حضور پیدا کنند و زنان ورزشکار را ساپورت کنند، بسیار کم است. با این حال ما در لیگ دو رقیب جدی داشتیم، یکی تیم گاز تهران و دیگری رقیب همشهری‌مان، یعنی ذوب‌آهن اصفهان. این دو تیم نیز شایسته قهرمانی بودند.
از نخستین حضورتان در مسابقات جام باشگاهی آسیا بگویید، آیا خود را برای این مسابقات آماده کردید؟
بعد از مسابقات لیگ‌برتر ما می‌خواستیم بلافاصله تمرینات خود را آغاز کنیم و برای مسابقات جام باشگاه‌های آسیا آماده شویم اما این موضوع به تاخیر افتاد. دلیلش هم این بود که باشگاه باید بررسی می‌کرد که ببیند می‌تواند این تیم را اعزام کند یا خیر، آیا دختران قابلیت و توانایی حضور در این رقابت‌ها را دارند یا خیر. با این حال باشگاه پس از ۱۰روز به این نتیجه رسید که تیم را اعزام کند و ما نخستین تجربه آسیایی خود را به دست بیاوریم. با این حال ما مجبور شدیم فشرده کارمان را شروع کنیم و از اعضای تیم درخواست کردم تا خود را با شرایط وفق بدهند. من صمیمانه از آنها خواستم طاقت بیاورند و کمک حال تیم خود باشند چراکه ما زمان زیادی را از دست دادیم. در حال حاضر تا ۲۹ اسفند در اردو هستیم و پس از آن از پنجم فروردین دوباره کار خود را برای مسابقات جام باشگاه‌های آسیا در کشور تایلند آماده خواهیم کرد.
آیا نیروی کمکی برای تیم خود به خدمت گرفته‌اید؟
به اعتقاد من این حق بازیکنان اصفهانی است که در این رقابت‌ها حضور پیدا کنند و باشگاه هم معتقد است که ما باید از بازیکنان تیم خودمان برای شرکت در این رقابت‌ها استفاده کنیم. البته ضعف‌هایی را در بعضی از پست‌ها داشتیم و تنها دلیل آن هم این است که برخی از بازیکنان ما بسیار جوان هستند و امسال نخستین تجربه سوپر لیگ را در کارنامه خود داشتند، به همین دلیل ۲-۳ بازیکن را به تیم تزریق کردیم تا بتوانیم در صحنه‌های آسیایی حرفی برای گفتن داشته باشیم و به مشکلی برخورد نکنیم. من در سه پست یار کمکی گرفتم. ضمن اینکه پاسور تیمم مصدوم شده است و لیبرو تیمم نیز سال نخست حضورش در مسابقات لیگ‌برتری است. البته نباید این موضوع فراموش شود که من سعی کردم از بازیکنان جوان در تیمم استفاده کنم و اکثر آنها کم سن و سال هستند. من دوست دارم بازیکنان جوانی در اختیار داشته باشم تا با تجربه‌های مفید در لیگ‌برتر بتوانند پشتوانه خوبی برای تیم‌ملی کشورمان باشند.
آیا دیدار تدارکاتی در برنامه‌های آماده‌سازی خود خواهید داشت؟
در برنامه‌هایی که پیش از این نوشتم برگزاری اردوهای تدارکاتی از جمله مواردی بود که در نظر داشتم آن را اجرا کنم اما با تاخیرهایی که پیش آمده و محدودیت‌هایی که وجود دارد،نمی‌توانم چنین قولی را بدهم. در نظر داشتیم تیم‌های کویت و ترکیه را که در رقابت‌های تایلند حضور دارند، دعوت کنیم و یک تورنمنت برگزار شود اما زمان بسیار کم است و امکان چنین کاری وجود ندارد. در برنامه‌هایی که نوشته بودم، قرار بود این تورنمنت هفته آخر اسفند ماه برگزار شود اما موضوع این است که حتی اگر باشگاه هم می‌توانست این مسابقات را برگزار کند، تیم من در شرایط ایده‌آلی برای مسابقه دادن نبود. هنوز ما با بازیکنان جدیدمان هماهنگ نشده‌ایم.
چه پیش‌بینی‌ای از نتیجه این رقابت‌ها دارید؟
من قول سکو نمی‌دهم چون نمی‌خواهم نگاه غیرواقعی داشته باشم. نمی‌توانم رویاهایم را به زبان بیاورم و بگویم که ما روی سکو می‌ایستیم. این واقعیت است که ما نخستین سال حضورمان را تجربه می‌کنیم اما در تلاش هستیم تا یک جا‌به‌جایی چشمگیر داشته باشیم. انتظار دارم بازیکنانم این روحیه را در خود به وجود بیاورند که هیچ چیز از سایر تیم‌ها کم ندارند و رسالت پیشرفت را در دستور کارشان قرار دهند.
شما هدف از شرکت در این مسابقات را پشتوانه‌سازی تیم‌ملی توصیف کردید، آیا هیچ هدف شخصی‌ای برای خود و باشگاه‌تان ندارید؟ بالاخره گیتی‌پسند می‌تواند برای خود جایگاهی در آسیا میان تیم‌های باشگاهی به دست آورد.
این واقعیت است که والیبال ما از جهان ۳۰ سال عقب است و تنها پنج سال است که دختران ما اعزام برون‌مرزی می‌شوند و با رقبای خارجی می‌جنگند. ما باید به بازیکنان تیم‌های والیبال دختران این موضوع را ثابت کنیم که می‌توانند بهترین باشند و آنها هم باید به این خود باوری برسند که هیچ چیز کم ندارند. این موضوع جز با اعزام‌های برون‌مرزی و مسابقات بین‌المللی به دست نمی‌آید. از آنجایی که شرایط اعزام و سفر محدود است، پس در حضور در چنین میادینی به نفع تیم‌ملی کشورمان است که از هشت نفر از بازیکنان باتجربه و صحنه‌دیده بهره بگیرد.
تنها تیم ایران است که با پوشش اسلامی در این مسابقات حاضر می‌شود؟
تیم ایران تنها تیمی است که با پوشش اسلامی مسابقه می‌دهد و البته شاید چند بازیکن از کشور کویت. اما این موضوع دیگر اهمیتی ندارد که ما با چه پوششی مسابقه می‌دهیم، مهم این است که چه عملکردی خواهیم داشت. دختران ما گاهی دچار این توهم می‌شوند که در والیبال بهترین هستند اما با شرکت در رقابت‌های سخت‌تر متوجه می‌شوند که در اطراف آنها چه خبر است. این عمل به کل قضیه والیبال زنان ایران کمک می‌کند.
رقبای جدی شما در این مسابقات چه تیم‌هایی هستند؟
ما با دو تیم سخت در گروه خود روبه‌رو هستیم. یکی تیم ژاپن و دیگری تیم تایلند (میزبان) است. سال گذشته تیم دختران ایرانی موفق شدند با این تیم ۲-۳ نتیجه را واگذار کنند و این نشان می‌دهد که ما فاصله زیادی با تیم قدرتمند ژاپن نداریم. با این حال عملکرد بیش از نتیجه مهم است. تیم‌های همگروه ما از کشورهایی چون ژاپن، تایلند، ویتنام و میانمار است.
چرا پیش از این گفته بودید که اعتقادی به بازیکن خارجی ندارید؟ این مساله مرسوم است، حتی تیم‌های آقایان هم برای مسابقات برون‌مرزی از یار خارجی بهره می‌گیرند.
بحث ما از آقایان بسیار متفاوت است و ما هیچ چیز را نمی‌توانیم با آنها مقایسه کنیم. من نمی‌گویم که بازیکنان ما کامل هستند و نباید بازیکن خارجی بیاوریم اما بازیکن خارجی هم مشکلات خاص خودش را دارد. جدا از مسایل مالی این موضوع را هم باید در نظر بگیریم که ما وقتی از بازیکنان داخلی دیگر تیم‌ها استفاده می‌کنیم که هم‌زبان و هم‌شکل بازیکنان خودمان هستند، زمان زیادی برای هماهنگ شدن لازم است، چه برسد به بازیکنی که قرار است تازه با تیم ما آشنا شود و برای نخستین بار با پوشش اسلامی ما بازی کند. نمی‌گویم که بازیکن خارجی به هیچ عنوان مفید نیست، نه اما در حال حاضر و با توجه به شرایط و محدودیت‌های زمانی ما به خدمت گرفتن آن کار مناسب و به‌صرفه‌ای نیست.
فصل آینده هم کنار تیم گیتی‌پسند خواهید بود و آیا اصلا ما این تیم را در مسابقات سوپر لیگ مجددا خواهیم دید؟
اعتقاد کلی باشگاه بالا رفتن از نردبان پیشرفت است. در حال حاضر هم تمام فکر و ذکر من حضور در رقابت‌های جام باشگاهی آسیا و عملکرد تیم است و به هیچ چیز دیگر فکر نمی‌کنم. جدا از این، این‌گونه مسایل دست من نیست و تصمیم‌گیرنده نیستم اما به‌شخصه همیشه در صحنه والیبال حضور خواهم داشت. هر کجا که باشد.
رنج سنی بازیکنان شما چند سال است، آیا هدفی جهت رشد نیروهای تازه نفس دارید؟
رنج سنی بازیکنان من ۲۲ سال است. آنها بسیار پرتلاش و باانگیزه هستند و پس از مسابقات جام باشگاهی آسیا یک مدرسه والیبال گیتی‌پسند قرار است تاسیس شود تا بازیکن‌سازی صورت بگیرد و ما از نیروهای جوان‌تر و نوجوان‌تر هم بهره بگیریم.
sharghnewspaper/۹۰/۱۲/۲۴