قدرت، جنسیت و کفش پاشنه بلند/کفش‌هایی که زنان را سر جایشان می‌نشاند
نوشتۀ الیزابت سمِلهاک
ترجمۀ زهرا داورپناه
الیزابت سمِلهاک مدیر ارشد موزۀ کفش باتا در تورنتو و مؤلف کتاب بلند ایستادن: تاریخ شگفت‌انگیز مردان با پاشنه‌های بلند(۱)، در نوشتاری جالب و خواندی در نیویورک تایمز نوشت: کفش پاشنه‌دار بدل به نماد جذبه زنانه و حتی قدرت مؤنث شده است؛ اما این قدرت دقیقاً به چه معنا است و چرا تنها زنان از امتیاز استفاده از پاشنه برای ابراز این قدرت بهره‌مند هستند؟ اگر استدلال به نفع پاشنه‌ها این است که آنها بخشی از لباس سنتی زنان هستند، ایرادی ندارد.: پوشش‌های مجلسی زنان در فرش قرمز، با تصورات قرن هجدهمی دربارۀ جنسیت، هرزه‌نگاری قرن نوزده و جایگاه زن در جامعه در نیمۀ قرن بیستم، ارتباط مستقیمی دارند. مشکل نهایی جاذبه جنسی به عنوان وسیله‌ای که ادعا می‌شد قدرت می‌آورد، این است: قدرت موردنظر در نگاه بیننده است، نه از آن کسی که دیده می‌شود.
نیویورک تایمز — حتی واقعاً نمیشود آن کفشها را دید. در بسیاری از عکس‌هایی که زنان در فرش قرمز جشنوارۀ کن میگیرند، لباس‌های مجلسی برازندۀ آنها تا زمین کشیده شده و کفش‌های ویژه ای که برای مراسم پوشیده اند را پنهان کرده است.
پس چه اهمیتی دارد اگر زنان برای ورود به این جشنوارۀ سینمایی مهم، خود را در کفش‌های پاشنه داری که راه رفتن با آنها سخت و رنج آور است محبوس نکنند و به جایش کفش های پاشنه تخت بپوشند که راحت‌تر یا حتی زیباترند؟
اما از قرار معلوم این قضیه برای برخی اهمیت دارد. در جشنوارۀ کن امسال گزارش شد که از ورود بعضی از بازیگران زن به جشنواره جلوگیری شده است، زیرا مرتکب گناه پوشیدن کفش تخت شده‌اند! گویا کفش‌های پاشنه بلند بخشی از قانون نانوشتۀ فرش قرمز شده است. پوشیدن کفش پاشنه دار حالت ایستادن شما را تغییر می‌دهد، حالت راه رفتن و شکل ظاهری شما را نیز عوض می‌کند. این کفشها فی نفسه نقشی اساسی دارند، حتی اگر فقط برای لحظه‌های کوتاهی که لباس کنار می‌رود، دیده شوند: آنها کفش‌هایی هستند که زنها را سر جایشان نگه می‌دارند.
کفش پاشنه‌دار نماد جاذبۀ زنانه و حتی قدرت جنس مؤنث شده است؛ اما این قدرت دقیقاً به چه معناست و چرا فقط زنها میتوانند برای ابراز قدرت از پاشنۀ کفشهایشان استفاده کنند؟
کفش پاشنه‌دار که فرد را کمی قدبلند می کند یا در سوارکاری مزیتی دارد، در اصل به زنان تعلق نداشت. این مدل نخستین بار در قرن هفدهم و از آسیای غربی به عرصۀ مد لباس در غرب معرفی شد. مردان ثروتمند و به دنبال آنها زنان مرفه مشتاقانه برای بیش از ۱۳۰ سال کفش پاشنه دار را به مثابۀ نمادی از قدرت و منزلت پوشیدند.
برگرفته از ترجمان