نخستین زن ایرانی که کرسی استادی دانشگاه را به دست آورد

دکتر فاطمه سیاح نخستین زن ایرانی است که کرسی استادی دانشگاه را به دست آورد. او هم چنین نخستین منتقد ادبی زن ایران است که دارای دکترای ادبیات بوده ، در رشته نقد ادبی تحصیلات آکادمیک کرده، با نظریه های نقد ادبی به طور علمی و اصولی آشنا بوده، نقدهای ادبی ارزنده ای نوشته است.افزون بر این ها، او نخستین زن ایرانی بوده که عهده دار ماموریتی سیاسی در خارج از ایران گشته و عضو هیئت نمایندگی ایران، در هفدهمین دوره جامعه ملل، در ژنو بوده است.

دکتر فاطمه سیاح در سال ۱۲۸۱ خورشیدی در شهر مسکو، در یکی از خانواده های مشهور ایرانی به دنیا آمد. شهرت این خانواده بیشتر به خاطر یکی از عموهای فاطمه سیاح، مشهور به حاجی سیاح است که صاحب نوشته بسیار معروف “خاطرات حاج سیاح” است.
جعفر رضا زاده سیاح، پدر فاطمه سیاح نیز مدت چهل و پنج سال در مسکو در “دانشکده زبان های شرقی” پروفسور زبان و ادبیات بود.

پس از مرگ دکتر فاطمه سیاح، در ۲۱ اسفند ماه ۱۳۲۶، در تالار اجتماعات دانشکده ادبیات، دانشگاه تهران، مجلس یادبودی به یاد آن بانوی دانشمند فقید برگزار شد آقای دکتر علی اکبر سیاسی، رئیس وقت دانشگاه، در خطابه ای چنین گفت:

با فوت بانو فاطمه سیاح، دانشگاه تهران یکی از دانشمند ترین استادان خود را از دست داد. کرسی درس ایشان عبارت از سنجش ادبیات و ادبیات روسی بود. چون برای تدریس سنجش ادبیات آشنایی با ادبیات چند زبان بیگانه لازم است، انجام این کار از عهده هر کسی بر نمی آید . بدبختانه این جانب تا این تاریخ کسی که صلاحیت تدریس این درس را داشته باشد در نظر ندارم. بنابراین دانشگاه ناگزیر است فعلا این درس را تعطیل کند.