لیلا
کانون زنان ایرانی: “فریدون زعیم‌اوغلو” نویسنده ترک ساکن آلمان، آثارش را به زبان آلمانی می‌نویسد. “زعیم‌اوغلو” در آخرین رمانش “لیلا”، به روایت زندگی زنی پرداخته که از استان “مالاتیا”(Malatya)ی ترکیه به آلمان مهاجرت کرده است.
در سال ۲۰۰۵، در آلمان بحث‌های زیادی پیرامون ازدواج اجباری زنان ترک، جنایت‌های ناموسی و برابری حقوق زن و مرد مطرح شد. به نظر می‌رسد در سال ۲۰۰۶ نیز نه تنها چیزی از شدت این مباحث کاسته نشود، بلکه مسایل مذکور، تحت تاثیر رمان “لیلا”، ابعاد جدیدتری هم به خود بگیرد. زعیم‌اوغلو که در شهر Kiel آلمان سکونت دارد، دو سال پیش از طرف هیات ژوری Ingeborg Bachman شایسته جایزه ویژه شناخته شد. از جایزه مذکور با تعبیر نشان نوبل ادبیات آلمان یاد می‌شود و زعیم‌اوغلو اینبار نیز با انتشار رمان ۵۲۵ صفحه‌ای “لیلا” تسلط خود به زبان آلمانی را به اثبات رسانده است.
زعیم‌اوغلو تاکید می‌کند که در نوشتن بخش‌های مربوط به گذر “لیلا” (قهرمان رمان) از کودکی به جوانی با سختی مواجه شده. شخصیت اصلی رمان در مالاتیای ترکیه به دنیا آمده و بعدها به آلمان مهاجرت می‌کند. اگر چه وی در نوشتن این رمان از خاطرات خانواده‌اش تاثیر گرفته، بنا به گفته خودش ورود به دنیای یک زن برای او کار دشواری بوده: «خیلی سخت بود. شش ماه مطالعه کردم… روزها و هفته‌ها… داشتم دیوانه می‌شدم. چند ماه با تلقین این حس که یک زن هستم، سراغ ماشین تحریر رفتم، اما کار به جایی نرسید. هر روز چهار- پنج ساعت جلوی ماشین تحریر می‌نشستم. اثر را در ذهن ساخته بودم، آغاز و پایان و میانه کتاب را هم می‌دانستم، اما چون نمی‌توانستم شخصیت زن را پرورش دهم، رمان نوشته نمی‌شد.»
در رمان مذکور که نخستین مکاشفه زعیم‌اوغلو در دنیای زنانه به حساب می‌آید، “لیلا” علیه پدر زورگو و سخت‌گیر خود دست به مبارزه‌ای آرام و بی‌سروصدا می‌زند. ۱۸ هزار نسخه از رمان “لیلا” در طول ۱۰ روز در آلمان به فروش رسیده. زعیم‌اوغلو که در زبان آلمانی سبک نگارشی خاصی برای خود دارد، نه تنها توانسته نظر مثبت منتقدین آلمانی را جلب کند، بلکه از کشورهای آمریکا، ایتالیا، فرانسه، انگلستان و … نیز پیشنهاد ترجمه و چاپ کتابش را دریافت کرده است. زعیم‌اوغلو در سال ۱۹۶۴ در Boluی ترکیه به دنیا آمده و در آلمان در رشته‌های پزشکی و هنر تحصیل کرده. نشانه‌هایی از ظرایف رشته‌های تحصیلی او را در نوشته‌هایش می توان دید. زعیم‌اوغلو علاوه بر کسب جایزه Ingeborg Bachman در سال ۲۰۰۴، در همان سال جایزه Adelbert Von Chamisso و در سال ۲۰۰۲ جایزه Hebble را هم در کارنامه خود ثبت کرده است. او با تاکید بر اینکه آثارش در مورد خارجی‌ها نوشته نشده، می‌گوید: «کتاب‌های من در مورد ترک‌ها و کردهای آلمانی است. من چیزی در مورد خارجی‌ها ننوشته‌ام. برخی محافل محافظه‌کار در مورد “ما” از تعبیر “خارجی” استفاده می‌کنند. گفتم “ما” چون آنها ما را “شما” خطاب می‌کنند.»
منبع: دویچه وله
ترجمه: آیدین فرنگی