فمینیسم و کنش اجتماعی زنان در تکاپو
برابری زنان و مردان چیست؟ آیا مفهوم برابری این است که زنان باید همانند مردان باشند؟ آیا زنان از مردان برترند یا پایینتر؟ آیا زنان باید به رشد فردی خود بپردازند یا بر تغییرات گستردهتر اجتماعی تاکید کنند؟
زنان چه میخواهند و چه جایگاهی در ساختار سیاست و قدرت جوامع دارند؟ چرا زنان به دموکراسی نیازمندند؟
پاسخ این سوالها و بسیاری از پرسشهای دیگر که مربوط به مسایل تاریخ اجتماعی طیف گستردهای از جنبش زنان و نیز توصیفی از اندیشههای اقتصادی، اجتماعی و سیاسی را که الهامبخش زنان برای سازماندهی خود بوده است، میتوانید در کتاب زنان در تکاپو بخوانید.
این کتاب در برگیرندهء روایتهای تاریخی از خاستگاه فمینیسم، زندگی و نظریهها و همچنین مبارزات سازمانهای زنان است و پیوندهای این جنبش را با جریانهای کلی فرهنگی و سیاسی نشان میدهد و در همان حال به پرسشهایی میپردازد که همچنان پس از گذشت دویست سال نظریهپردازی مطرح هستند.
کتاب حاضر یکی از تحقیقاتی است که از بطن برنامهء بخش زنان «موسسهء جهانی توسعهء تحقیق اقتصادی wider » که بخشی از دانشگاه ملل متحد است سربرآورد، با قبول اینکه افزودن جنسیت به نظریهء اقتصادی موجود، موجب نادیده گرفتن نکات مهمی میشود که مشوق تحقیقی شده که حوزهء تعاریف کنونی علم اقتصاد را میکاود. بر این اساس« وایدر» بر آن شد که افزون بر علم اقتصاد، از جامعهشناسی، مردمشناسی، فلسفه، مطالعات فرهنگی، تاریخ و علوم سیاسی نیز بهره گیرد.
زنان در تکاپو، گزارشی تاریخی از مفاهیمی که نقشی بسیار بااهمیت و انسانی در نظریهء اقتصادی ایفا کردهاند، ارایه میدهد. این مفاهیم که در متن و بافت اجتماعی قرار میگیرند عبارتند از: «رشد، توسعه، تجدد، سنت، برابری، شایستگی، حقوق و نیازها.»
شیلا روباتم در «زنان در تکاپو» نشان میدهد که مباحث مربوط به اهداف توسعهء اقتصادی و اجتماعی، تاریخچهای طولانی دارند. در بسیاری از کشورها، زنان کوشیدهاند تعاریف اقتصاد را طوری بسط دهند تا مثلاً «کار خانگی»، «سازماندهی دوبارهء زندگی خانوادگی»، «مصرف»، «جامعه» و «زندگی روزمره» را نیز دربرگیرد. آنان این کار را نهتنها از طریق مباحثه، بلکه با فعالیت پیرامون تولید و مصرف به انجام رسانیدهاند.
این کتاب، به خواننده امکان میدهد تا حوزهای گسترده از جنبشهای اقتصادی، اجتماعی و سیاسی در جهان را که از طریق آن، زنان در تکاپوی دستیابی به منابع مالی و نظارت دموکراتیکتر بر زندگی خویش بودهاند، دنبال کنند.نویسندهء این اثر که یکی از مشاوران تحقیق در برنامهء زنان وایدر و از فعالان جنبش زنان در اواخر دههء ۱۹۶۰ بوده است. در این اثر، معرفت تاریخی را با آگاهی از مسایل مهم سیاست اقتصادی و اجتماعی معاصر پیوند میزند.
دکتر زیبا جلالی نائینی، مدیر نشر و پژوهش شیرازه (ناشر این کتاب) دربارهء نویسندهء آن میگوید: «شیلا روباتم، مبارز سوسیال فمینیست و نویسنده و مبارز سیاسی است که در شهر لیدز انگلستان در سال ۱۹۴۳ متولد شد. زمینهء رشد فکری و سیاسی او، متاثر از بینش مارکسیسم بود و تجربهء زندگی و مبارزهء او به عنوان یک فرد متعهد سیاسی – اجتماعی با فراز و فرود این تفکر گره خورد. او تاریخ پردامنه چالش زنان را در برابر پیشداوریهای جنسیتی در مفاهیم سیاسی و اقتصادی آن شرح میدهد: «دعوی زنان نسبت به حقوق عام و شهروندی در شرایطی که از یک سو «تعاریف مردانه» تواناییهای زنان را به زیر سوال برده و از سوی دیگر با بسط مفهوم اقتصاد (حول مقولهء مصرف و تولید) و همچنین کنشهای اجتماعی، به بازتعریف در مباحث سیاسی و اجتماعی میپردازند.»
این کتاب در ۵۰۲ صفحه، در بهار ۱۳۸۵ با ترجمهء حشمتالله صباغی، توسط نشر و پژوهش شیرازه منتشر شده است.
