«دانشگاه و زنان از ۸ مارس تا ۸ مارس»: طرح هایی برای حذف فیزیکی دختران دانشجو

مریم رحمانی

مدرسه فمینیستی

طی یک سال گذشته اتفاقات بسیاری در عرصه آموزش عالی روی داد. بسیاری از این رویدادها برای زنان ناخوشایند بود. در حالی که ۸ مارس گذشته (اسفند۸۶) وزیر علوم در پاسخ به سوال خبرنگار روزنامه سرمایه در ارتباط با سهمیه بندی دانشگاه این بحث را بحثی سوخته عنوان کرده بود در فروردین۱۳۸۷ با اعلام رسمی وی مبنی برسهمیه بندی جنسیتی در کنکور۸۷ این طرح دوباره به بحثی داغ مبدل شد(۱). با این حال دختران ۶۴ درصد قبولی های کنکور سراسری را بدست آورند(۲) سهمیه بندی جنسیتی تنها کابوسی نبود که آینده دختران را آشفته کرد به موازات این مسئله با اعلام نتایج آزمون سراسری پرده از اجرای طرح «بومی گزینی دختران» در کنکور برداشته شد. در مهر ماه رئیس سازمان آموزش و سنجش کشور ضمن اعلام بومی گزینی، این طرح را امری مثبت عنوان کرد(۳). طرحی که به گفته مجریان و طراحانش برای کاهش آسیب های اجتماعی ارائه شده است! در حالیکه اجرای آن حتی توسط مرکز پژوهش های مجلس به چالش کشیده شد(۴). سهمیه بندی و بومی گزینی جنسیتی دو طرح از طرح های دولت است که به شدت با مخالفت فعالان حقوق زنان،فعالان دانشجویی و حقوق بشر مواجه شده است.

پروژه حذف فیزیکی دختران تنها به این دو مورد ختم نشد بلکه وقایع ناخوشایندتری در چندین دانشگاه روی داد. از اردیبهشت تا آذرماه ۱۳۸۷ اخباری ازتعرض اساتید بی اخلاق به ساحت دانشجویان دختر در دانشگاه زنجان(۵)، تبریز(۶)، کرمانشاه(۷)، پیام نور قم منتشر شد(۸). فضای دانشگاه که قرار بود محلی برای بالیدن و رشد علمی و معنوی باشد،عرصه تاخت و تاز حرمت شکنان به دختران بی پناه شد.وقایعی که صحن دانشگاه را در چند شهر متشنج کرد. اگرچه وزیر علوم به علت رفتار معاونت دانشجویی دانشگاه زنجان مجبور به عذرخواهی رسمی از دانشجویان شد، اما قاضی پرونده در بهمن ماه، دختر دانشجوی دانشگاه زنجان را به ۳۰ ضربه شلاق محکوم کرد!(۹) دانشجوی هتک حرمت شده دانشگاه کرمانشاه از ادامه تحصیل انصراف داد(۱۰) از سرنوشت دختران دیگر اطلاعی در دست نیست…

این وقایع اگر چه تلخ بود اما به طراحان بومی گزینی نشان داد که آسیب های اجتماعی نه تنها به دختران دانشجو مربوط نیست بلکه به ساختار جامعه مردسالاری بر می گردد که برابری در آن وجود ندارد.به مردانی برمی گردد که اخلاق ندارند.به سیاست پیشگانی برمی گردد که به جای پیداکردن ریشه های هر فساد و آسیبی، صرفا صورت مسئله را پاک می کنند.

اما پاسداران اخلاق! تنها به طرح های فوق الذکر اکتفا نکردند. بلکه درصدد راه اندازی متعه در دانشگاه هستند. مسئول نهاد نمایندگی مقام رهبری در دانشگاه پزشکی همدان دی ماه امسال خواستار نهادینه شدن «ازدواج موقت» (صیغه) در دانشگاه شد(۱۱).

غیور زنان نماینده ما نیز برای عقب نماندن از قافله زن ستیزی، پیشنهاد بررسی طرح تفکیک جنسیتی را در مجلس ارائه دادند(۱۲) و خواستار اجرای آزمایشی آن در چند دانشگاه شدند.با اعلام این خبر، دانشجویان دانشگاه علم و صنعت(۱۳) و پیام نور قم که این طرح آزمایشی در موردشان اجرا شده به اعتراض پرداختند(۱۴).

اعتراضات دانشجویی و احضار و بازداشت دانشجویان دختر

طی یک سال گذشته جنبش دانشجویی فعال تر شده و صحن دانشگاه های مختلف عرصه اعتراض دانشجویان به حقوق صنفی، مسائل سیاسی ،اقتصادی و اجتماعی بوده است. دانشجویان دختر نیز حضور چشمگیرتری نسبت به گذشته داشته و دارند. آنان نیز ماند همتایان پسر خود به اخراج از دانشگاه،محرومیت تحصیلی وستاره دار شدن محکوم شدند.از مهمترین اعتراض های دانشجویی می توان به تدفین شهدا در دانشگاه امیرکبیر اشاره کرد که دختران نیز بخشی از معترضان به این عمل بودند.در ادامه نگاهی اجمالی به برخی از این اعتراضات می اندازیم:

در خرداد ماه امسال عفو بین‌الملل با صدور بیانیه‌ای اعلام کرد که دانشجویی به نام ناهید کلهر، دوازدهم خردادماه از سوی مأموران اداره اطلاعات استان قم بازداشت شده است.در بیانیه عفو بین‌الملل اتهام این دانشجو ارتباط با گروه‌های مخالف جمهوری اسلامی عنوان شده است.بر اساس این گزارش، تمامی مراحل احضار و بازداشت وی به صورت تلفنی انجام گرفته است (۱۵).

در تیرماه گذشته دانشجویان دختر دانشگاه بوعلی سینا، در اعتراض به آلودگی آب دانشگاه و عدم اختصاص آب سالم کافی (که به صورت ۱ بطری برای ۵ نفر در روز در خوابگاههای دختران توزیع می شد) تجمعی اعتراض آمیز در مقابل ساختمان مرکزی دانشگاه برگزار کردند. دختران دانشجوی حاضر در تجمع با اشاره به برگزاری المپیاد وزرشی دانشجویان دختر در تیر ماه جاری در این دانشگاه خطاب به ریاست دانشگاه با شعار “ما آب سالم می خواهیم، المپیاد نمی خواهیم” خواهان رسیدگی به وضعیت خود بودند(۱۶).

قبل از شروع سال تحصیلی ۸۷-۸۸ «هستی خضروی» دانشجوی دانشگاه خواجه نصیر و عضو شورای مرکزی انجمن اسلامی این دانشگاه بازداشت شد(۱۷).

همچنین در مهرماه گذشته دانشجویان دختر دانشگاه یزد به علت تعطیلی خوایگاه هرندی و بدون سرپناه ماندن دست به تحصنی آرام در محیط دانشگاه زدند.این تحصن با دخالت پلیس برهم زده شد و در نهایت۳۰نفر از دانشجویان به کمیته انظباطی فراخوانده شدند و برخی از آنان به محرومیت از تحصیل یک ترم محکوم شدند(۱۸).

علاوه بر این «مهدیه گلرو» دانشجوی محروم از تحصیل دانشگاه علامه ۵آذر که به همراه سه دانشجوی پسر این دانشگاه برای احقاق حقوق صنفی خود تحصن مسالمت آمیز کرده بودند، دستگیر و به زندان اوین منتقل شد.وی در زندان دست به اعتصاب غذا زد(۱۹).

در پی اعتراضات صنفی در دانشگاه تربیت معلم کرج شبنم مددزاده – دبیر سیاسی انجمن اسلامی این دانشگاه و عضو هیئت رئیسه شورای تهران دفتر تحکیم- از صبح پنج شنبه ۲ اسفند ماه دستگیر و به اوین منتقل شد. این فعال دانشجویی دانشگاه تربیت معلم کرج از روز سه شنبه در رابطه با نحوه توزیع غذا در خوابگاه های این دانشگاه شروع به جمع آوری امضا کرده بود. دانشجویان این دانشگاه خرداد ماه سال گذشته نیز در اعتراض به مسائل صنفی، تحصن ۱۰ روزه ای را در خوابگاه تریتب داده بودند که منجر به امضای توافق نامه ای با دانشگاه شد(۲۰).

همچنین در ارتباط با تظاهرات دانشجویی ۵ اسفند ماه( اعتراض به تدفین شهدا در دانشگاه) در دانشگاه صنعتی امیرکبیر روشنک فانی(در همان روز)و ساناز الهیاری، نسیم روشنایی، مریم شیخ در۱۵اسفند دستگیر شدند (۲۱).
دانشگاه شیرازنیز در چند ماهه اخیر به یکی از کانون های اصلی جنبش دانشجویی ایران تبدیل شده است. سحر یزدانی یکی از دانشجویان دختر دانشگاه شیراز است که اکنون در اوین بسر می برد(۲۲).

اما بشنویم ازاحضار دانشجویان دختر به کمیته انظباطی: طی ماه های اخیر ۳ تن از دانشجویان دختر دانشگاه آزاد شهر ری به نام های شهناز میرحیدری ، مهشید پور میرزایی و المیرا چتریان به دلیل آنچه که عدم رعایت شئون دانشجویی بیان شده در ۷ دی ماه به کیمته انضباطی فراخوانده شدند(۲۳).

۱۳ اسفند کمیته انظباطی ۳دانشجوی دختر دانشگاه سیستان را که قبلا به عدم رعایت حقوق صنفی همراه با دانشجویان دیگر در محیط دانشگاه تحصن کرده بودند،به حذف یک نیم سال تحصیلی محکوم کرد(۲۴).

مرگ دانشجویان دختر

مسئولین دانشگاه ها که مدام از امنیت و سلامت دانشگاه ها سخنرانی ها می کنند در عمل اثبات کردند که به سلامتی ، رفاه و حفظ جان دانشجویان اهمیت چندانی نمی دهند. مسئولین خوابگاه ها تنها به حضور و غیاب دانشجویان در ساعات مقرر می اندیشند و بس. متاسفانه این عدم توجه در طی یک سال گذشته منجر به مرگ ۴ دختر دانشجو شده است.

ثریا رئیسی و شیوا دلفانی که صبح ۲۸ آذر در اثر نشت گاز در خوابگاه دانشجویی دانشگاه مازندران جانشان را از دست دادند(۲۵).

یک دانشجوی دختر سال سوم مهندسی کشاورزی – صنایع غذایی دانشگاه ارومیه، بهمن ماه به خاطر یک خونریزی ساده فوت کرد.مرگ این دانشجو به گفته جمعی از دانشجویان این دانشگاه به علت کمبود امکانات درمانی و بی کفایتی مسئولین یک درمانگاه و مسئولین دانشگاه ارومیه اتفاق افتاده است(۲۶).

سعیده عبداللهی، دانشجوی دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان اسفند ماه به علت سهل‌انگاری مسئولان خواب‌گاه حضرت زینب درگذشت. وی به علت حمله‌ی و عدم حضور امبولانس در دانشگاه و سرباز زدن مسئولان خواب‌گاه برای تماس با اورژانس که می‌گویند “این جا تصمیم گیری با ما است” متاسفانه جان سپرد(۲۷).

این اخبار تنها شمه ای است از آنچه از ۸ مارس سال گذشته (۱۳۸۶) تا امسال برای دانشجویان دختر روی داده است.متاسفانه در یک سال اخیر صحن دانشگاه به مکانی برای هتک حرمت و بی احترامی به دختران دانشجو مبدل شده است.برخوردهای خشونت آمیز و تحقیرکننده با دختران به دلیل نوع پوشش،ارائه گواهی سلامت از سوی پزشک دانشگاه برای حضور در خوابگاه، عدم استفاده از موبایل و دوربین در خوابگاه،ایجاد محدودیت در رفت و آمد دانشجویان دختر و عدم تامین سلامت و امنیت آنان از جمله این موارد است.

اینها همه از مصادیق بارز نقض حقوق شهروندی و صنفی دانشجویان دختر، و سیاستی در جهت ممانعت از ورود آنان به دانشگاه است. دکتر احمدی نژاد که درپایان روزهای ریاست جمهوری خود بسر می برد در بازدید سرزده به خوابگاه دانشجویان دختر دانشگاه تهران منکر سهمیه بندی و بومی گزینی جنسیتی شد و به دختران گفت پس شما اینجا چه می کنید اگر این طرح ها اعمال شده است؟!

معاون مرکز بانوان ریاست جمهوری، اشتغال زنان در عرصه‌هایی غیر از پزشکی و آموزشی را غیر ضروری خوانده است. به گفته‌ی وی زنان مهندس می‌توانند در خانه کار کنند! سجادی با توجه به رشد آمار پذیرفته‌شدگان زن در موسسات آموزش عالی، این رشد را از آن جهت که باعث ایجاد بحران در عرصه‌ی اشتغال می‌شود، نگران‌کننده توصیف کرد. او با اشاره به “فشارهای روحی، روانی و اجتماعی حاصل از این روند، دولت را ملزم به “ایجاد حد و حدود” در پذیرش دختران به موسسات آموزش عالی دانست. با این حال سجادی توضیح نداد که منظورش از فشارهای یاد شده چیست سجادی سپس با تأکید بر این که “در اسلام تامین اقتصادی خانواده ‌بر عهده‌ مرد گذاشته شده و زنان وظیفه‌ی تربیت فرزندان را بر عهده دارند”، افزود: «جایگاه رشد فعالیت زنان در جامعه فراهم است، اما خدا آن را از زن به عنوان تکلیف و مسوولیت نمی‌خواهد (۲۸). امید دارم با روی کار آمدن دولتی دیگر تا ۸ مارس دیگر شاهد ملغی شدن طرح های خانه نشینی و سرکوب دانشجویان دختر باشیم.

پانوشت ها:

(۱) http://www.dw-world.de/dw/article/0,,3151110,00.html

(2) http://www.sarmayeh.net/ShowNews.php?14298

(3) http://www.tabnak.ir/pages/?cid=19218

(4) www.mardaninews.de/index.php

option=com_content&task=view&id=5222&Itemid=2

(5) http://www.autnews.eu/archives/1387,03,0009916

(6) www.autnews.eu/archives/1387,03,0009916 – 244k

(7) http://www.zanan.co.ir/spip.php?article883

(8) www.iranpressnews.com/source/050780.htm

(9) http://www.aftab.ir/news/2009/feb/08/c1c1234078752_politics_iran_university.php

(10) http://www.tahkimwomen.org/spip.php?breve468

(11) http://www.tabnak.ir/pages/?cid=32904

(12) irwomen.net/spip.php?article6966. http://www

(13) http://zamaaneh.com/news/2008/03/post_4152.html

(14) www.shot4u.com/persian/text/news/news_stroy001751.htm

(15). zendaniseyasi.persianblog.ir/post/706 http://www

(16) http://basunews.com/post-597.aspx

(17) http://zamaaneh.com/news/2008/09/post_6415.html

(18) http://www.irwomen.info/spip.php?article6309

(19) http://sadeghshojaii.blogspot.com/2008/11/blog-post_28.html

(20) http://www.tahkimwomen.org/spip.php?breve475

(21) http://www.autnews.us/archives/1387,12,00018408

(22) ) http://www.tahkimwomen.org/spip.php?breve475

(23) http://www.tahkimwomen.org/spip.php?breve467

(24) http://www.tahkimwomen.org/spip.php?breve480

(25) http://norooznews.ir/news/4635.php

(26) http://daneshjo-16azar.blogspot.com/2009/01/blog-post_6216.html
(27) http://www.autnews.us/archives/1387,12,00018184

(28) http://www.tahkimwomen.org/spip.php?breve482

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

این سایت از اکیسمت برای کاهش هرزنامه استفاده می کند. بیاموزید که چگونه اطلاعات دیدگاه های شما پردازش می‌شوند.