مسائل زنان سیاسی است یا اجتماعی- فرهنگی؟
کانون زنان ایرانی: مسائل زنان سیاسی است؟ یا اجتماعی- فرهنگی؟ این عنوان میزگردی بود که جبهه مشارکت، روز سه شنبه شانزدهم اسفندماه در فرهنگسرای دانشجو برگزار کرد.
سه کارشناس حاضر در این نشست هر کدام با زاویه دید خاص خود بر سیاسی بودن مسئله زنان تاکید کردند.
فاطمه صادقی، استاد دانشگاه، مسائل زنان را عمیقاً سیاسی می داند و معتقد است در گذشته سه حوزه سیاسی، اجتماعی و فرهنگی مجزا از یکدیگر تعریف می شد ند و بسته به نوع زاویه نگاه یک مسئله می توانست سیاسی- اجتماعی و یا فرهنگی باشد. اما از دهه ۶۰به این طرف دیگر نمی توان به سادگی امر سیاسی را از امر فرهنگی جدا کرد. امروزه می توان یک مسئله فرهنگی را از زاویه ای دیگر سیاسی تلقی کرد.
به عقیده این استاد دانشگاه مسائل زنان کاملاً سیاسی است چرا که زنان در جامعه ما فرودست هستند و جایی که مناسبات قدرت در جریان باشد، مسئله کاملاً سیاسی است. بطوری که فمنیست های نسل دوم با سر دادن شعار خصوصی سیاسی است، حتی حوزه روابط عاشقانه را سیاسی دانستند چون در آن روابط هم مناسبات قدرت جاری است.
وی در ادامه می گوید:” منظور من این نیست که قدرت بد است. مسئله زنان با اعتیاد متفاوت است. چون در اعتیاد اگر مناسبات قدرت وجود نداشته باشد چندان مهم نیست. در حالی در مسئله زنان بحث انقیاد، حاشیه نشینی دسترسی نداشتن به قدرت و بهره مند نبودن از امتیاز مسئله اصلی است.”
به گفته فاطمه صادقی تا زمانی که نابرابری وجود داشته باشد و زنان در حاشیه باشند مسائل زنان سیاسی خواهد بود. به عبارت دیگر نه اینکه مسائل زنان فرهنگی، اجتماعی و اقتصادی نباشد، اما در وهله اول سیاسی است.
محبوبه عباسقلی زاده، فعال امور زنان از” تبعیض” به عنوان مهم ترین مسئله زنان یاد می کند و می گوید: تبعیض ناظر بر تغییر است. یعنی از بین بردن تبعیض مترادف با به هم زدن ساختار موجود و به چالش کشیدن قدرت است.
عباسقلی زاده نیز مسائل زنان را سیاسی می داند. چرا که تلاش در این حوزه تلاش برای تغییر مرد سالاری و بازسازی ساختار قدرت است.
وی در این باره می گوید: ساختار قدرت در مقابل تغییر مقاومت می کند و من که به عنوان یک فعال زن در این حوزه فعالیت می کنم نیز سیاسی هستم.من سیاسی‌ام چون یک فمینیست هستم. من سیاسی ام چون می خواهم تبعیض از جامعه برداشته شود.”
به اعتقاد این فعال اجتماعی، کنش های فعالان این حوزه حتی اگر اجتماعی باشد، به دلیل مواجه بودن با ساختار قدرت مرد سالارانه سیاسی تلقی خواهند شد.
فریده ماشینی، عضو سیاسی جبهه مشارکت و فعال حوزه زنان از دیگر سخنرانان این نشست بر تغییر نگاه نسبت به مقوله سیاسی، اجتماعی و فرهنگی تاکید دارد و می گوید “اکنون همه شاخه های علوم انسانی در هم تنیده اند. ما اکنون از اقتصاد سیاسی، جامعه شناسی سیاسی و…. صحبت می کنیم. چه بسیار مسائلی که صبغه اجتماعی دارند اما برای حل شان باید از ابزار سیاسی سود جست. اما اکنون سازمان های غیر دولتی در میثاق نامه خود باید در نداشتن اهداف سیاسی سوگند یاد کنند. اما آیا می توان مسائل این حوزه را بدون داشتن ابزار سیاسی حل کرد؟ در دنیا نمی توان مسئله ای یافت که صرفاً سیاسی و یا صرفاً اجتماعی- فرهنگی باشد.”
“تجربه های زنانه” بخش دیگری از برنامه هشتم مارس فرهنگسرای دانشجو را به خود اختصاص داده بود. مسیح علی نژاد به عنوان فعال ترین خبرنگار زن در این سال ها و دکتر فریده دهقان به عنوان زنی که در سال های جنگ و با مشقت راه دانشگاه را طی کرد، تجربه های خود را گفتند.
همچنین در پایان مراسم، از زهرا شجاعی، رئیس سابق مرکز مشارکت امور زنان تقدیر شد.