لالایی های طایفه کاکاوند فقط برای پسران است

کانون زنان ایرانی: ۸۷درصد لالایی های طایفه کاکاوند با امید ها و آرزوها برای پسر است. ۱۲درصد آنها عاری از نگرش جنسیتی است و تنها یک لالایی آن نه به طور واضح از دختر صحبت می کند.

آذر خسروی ترازک در رساله ی کارشناسی ارشد خود جایگاه زن را در ادبیات شفاهی طایفه ی کاکاوند بررسی می کند.

لالایی ها به عنوان یکی از منابع ادبیات شفاهی هستند.

این محقق در مجموع ۳۲ لالایی را جمع آوری کرده که ۲۷ لالایی با امیدها، آرزوها و یا طلب چیزی برای پسر بیان شده است که گاه حتی به سطح حسرت خوردن به حال و روز کسی که صاحب فرزند پسر است، همراه است.

آذر خسروی در پژوهش خود به این نکته اشاره کرده که در جامعه کاکاوند، غالب خانواده ها اگر زن حامله ای داشته باشند منتظر به دنیا آمدن نوزاد پسر هستند و نه دختر، به همین دلیل است اگر نوزاد متولد شده دختر باشد اقوام و آشنایی که به دیدن نوزاد و زائو می آیند به جای اینکه به او بگویند: قدمش مبارک باشد، یا برای او آرزوی سلامتی می کنند (همان گفتار و عملی را که موقع به دنیا آمدن پسر انجام می دهند.) به مادر نوزاد می گویند پدرش، برادرش سلامت باشد، خدا سایه آنها را سر شما نگه دارد ، خدا آنها را از شما نگیرد، خودت را ناراحت نکن و…

آذر خسروی لالایی ها را در هفت گروه طبقه بندی می کند. گروه اول لالایی آرزو و امید برای پسر همانند این لالایی:” لالایی می خوانم، امیدوارم لالایی خواندنم ثمر داشته باشد، خودم دنبال عروس بروم که برادرم زنش را به خانه بیاورد.”

و یا ” لالایی می خوانم، لالایی ام نوشت باده کورته ای” همچنین این لالایی” به درخت ها ضربه زدند، آنها صدا دادند، برادرم! تمام کس و کارم فدای تو باد، که سهمی از ارث و میراث را به خود اختصاص می دهی.”

این لالایی به مساله ای اقتصادی در منطقه اشاره دارد. در منطقه کاکاوند، غالباً زنان سهم ارث خود را به برادرانشان اختصاص می دهند و کمتر می شود دختری را یافت که از پدرش ارث ببرد. این مساله به صورت یک مسئله عرفی پذیرفته شده است.

در واقع زنان نسبت به سهم ارث حق عرفی ندارند و در صورتی که دختری از برادرش سهم ارثش را بخواهد از طرف خانواده و آشنایان مورد مواخذه و خشم قرار می گیرد.

دسته ی دوم لالایی ها در معنای آرزو برای پسر و با ظاهر توصیف و شرح حال هستند. مثل ” آی (نام پسر آورده می شود، مثلاً سعید) دردانه نام اوست، شامش یک بشقاب پلو است.”

دسته ی سوم لالایی هایی به مضامین در حسرت داشتن پسر است.

و اما لالایی مختص دختران :” لالایی می خوانم، لالایی ام نوشت باد ” سرداری ترمه دوزی شده ای تن پوشت باشد.”

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

این سایت از اکیسمت برای کاهش هرزنامه استفاده می کند. بیاموزید که چگونه اطلاعات دیدگاه های شما پردازش می‌شوند.