دختران غور
علی علیزاده *
«وقتی که من به شهر غور رفته بودم یکی از مقامات دولتی برایم گفت که در این شهر دختران زیادی را به زور شوهر میدهند یعنی در حقیقت میفروشند. چندی قبل یک دختر را با یک اسب معاوضه کردند.»
این عین جملاتی بود که رییس کمیسیون مستقل حقوق بشر در شهر هرات عنوان کرد و افزود: «این اتفاق نسبت به واقعه سال قبل در شهر قندوز بهتر است، در آنجا یک دختر را با یک سگ معاوضه کرده بودند. این که یک اسب است.»
خانم سیما ثمر که در یک نشست دوستانه با نمایندگان نهادهای فرهنگی و جامعه مدنی در شهر هرات سخن میگفت، سخنانش را پیرامون وضعیت حقوق بشر و کارکردهای این کمیسیون این گونه آغاز کرد .
او که برای گشایش دفتر کمیسیون حقوق بشر به استان کوهستانی غور مسافرت کرده بود، وضع حقوق بشر در آن شهر را وخیم خواند و گفت زمان زیادی میطلبد که اوضاع در آنجا بهبود یابد. او شایعترین نقض حقوق زنان را در ولایت غور ازدواجهای اجباری دانست که در آنجا در سطح وسیع صورت میگیرد .
رییس کمیسیون حقوق بشر افغانستان با ابراز نگرانی از وخیمتر شدن اوضاع امنیتی کشور در ماههای اخیر گفت که آنها به خاطر مسایل امنیتی توان نظارت بر رعایت حقوق انسانی در کشور را به صورت کافی ندارند و خرابی اوضاع امنیتی باعث شده است که آنها نتوانند دفترهای خود را در سایر قسمتها گسترش بدهند وی عملکرد اردوی ملی کشور در این زمینه را ناکافی دانست .
ثمر، سیستمقضایی کشور را نامناسب دانست و گفت که این سیستم مورد قبول نیست و باید برای اصلاح آن تلاش جدی صورت گیرد او از دادگاه نیز شکایت کرد که با این کمیسیون در بهتر شدن وضعیت حقوق بشر همکاری نمیکند و محاکم نیز با زنان برخورد تبعیضآمیز دارند .
نبود قانون در کشور را سیما ثمر مهمترین چالش در مقابل حرکت کشور به سوی پیشرفت عنوان کرد.
او در این زمینه از شهر غور مثال آورد که در این شهر تنها یک نسخهء قانون مدنی و جزایی وجود دارد که آن هم در اختیار استاندار این شهر قرار دارد و سایر مقامات دولتی و قضات و فرماندهان ارتش اگر نیاز به مادههای قانونی پیدا کنند، مجبورند که به آنجا آمده و آن را مطالعه کنند که این خود نشانگر این نکته است که دولت برای گسترش قانون، کاری انجام نداده است. او با خنده ادامه داد که به مسوولان و قضات این شهر قول داده که از کابل نسخه این قوانین را به اندازهء کافی تهیه و برای آنها ارسال خواهد کرد.
رییس کمیسیون حقوق بشر در جواب سوال یکی از شرکتکنندگان که به نظر میرسد فعالیت این کمیسیون در این اواخر کاهش پیدا کرده، پاسخ داد فعالیت کم نشده است بلکه مواردی که حقوق افراد نقض میشود، کمتر و اعتراض ما هم کم شده است اما در مجموع رسیدن به حد مطلوب حقوق بشر یک پروسه طولانی را میطلبد. او از عدم انعکاس بسیاری از موارد نقض حقوق بشر یاد و اضافه کرد که آن موارد پیگیری و نظارت میشود.
مثل قضیه بمباران شهر «چارچینوی» استان ارزگان و کشته شدن غیرنظامیان از سوی نیروهای ناتو که در آنجا واقعا امکان نشر حقایق وجود ندارد. وی ادعا کرد در این واقعه نیروهای ناتو به مقامات دولتی اطلاع بمباران را داده بودند اما آنها بدون خبر کردن مردم تنها خودشان صحنه را ترک کرده بودند .
او کنفرانس بینالمللی حاکمیت قانون در افغانستان را که در پایتخت ایتالیا برگزار شده بود کمی تشریفاتی خواند و گفت که تنها نهادی که در آن کنفرانس از عملکردش تقدیر شد، کمیسیون حقوق بشر بوده است که این کار نیز مورد پسند مسوولان قضایی دولتی نبوده است.
او پارلمان کشور را نیز متهم کرد که برای مردم کاری انجام نمیدهند و همه آنها به فکر منافع شخصی خودشان هستند.
سیما ثمر در این سفر نیز ساختمان دفتر حقوق بشر را در شهر هرات افتتاح کرد. این ساختمان به ارزش ۶۷۰ هزار دلار از بودجه این کمیسیون ساخته شده است. این اولین ساختمانی است که برای حقوق بشر در سطح افغانستان ساخته میشود .
رییس کمیسیون حقوق بشر در حالی به شهر هرات سفر میکند که در این شهر هر روز اخباری مبنی بر خودسوزی زنان از رسانههای جمعی شنیده میشود .
*روزنامهنگار افغانستانی – مقیمهرات
www.sarmayeh.net
