کشف ۶۰۰ قاپ بازی در گور زن سه هزار ساله

میراث خبر

حسن ظهوری: باستان شناسان موفق شدند در حفاری های باستان شناسی گوهر تپه مازندران بقایای گور یک زن بالغ را همراه ۶۰۰ قاپ بازی کشف کنند. این نخستین باری است که این تعداد قاپ بازی در یک گور کشف می شود.

گوهر تپه یکی از مهمترین محوطه های باستانی محسوب می شود که در استان مازندران واقع شده است. کاوش های باستان شناسی در چهار فصل مداوم، این محوطه را به یکی از شگفت انگیز ترین سایت های باستانی کشور بدل کرده است. این کاوش ها تاکنون نشان داده است اقوامی از ۵۰۰۰ سال پیش تا هزاره های اول پیش از میلاد در این منطقه می زیسته اند، به رشد اجتماعی بالایی در مرحله شهر نشینی رسیده بودند.

«علی ماهفروزی»، باستان شناس و سرپرست هیات کاوش در گوهر تپه مازندران با اشاره به یافته های باستان شناسی در این محوطه گفت: «طی روزهای گذشته موفق شدیم ۶۰۰ قاپ بازی را در داخل گور یک زن کشف کنیم. سفال هایی که در داخل این گور گذاشته شده بود، نشان می دهد این گور متعلق به هزاره اول پیش از میلاد ( ۳۰۰۰ سال پیش ) است.»

«قاپ»، بقایای استخوانی قوزک پای گوسفند است که از آن برای بازی استفاده می شده است. این بازی هنوز هم در میان ایرانیان رواج دارد.

ماهفروزی گفت: «تاکنون این تعداد قاپ بازی در یک گور کشف نشده است و با توجه به تعداد زیاد سفال هایی که در این گور قرار داده شده است، احتمال می دهیم که این زن متعلق به طبقه خاصی از اجتماع آن دوران باشد.»

برخی از قاپ های بازی سوراخ شده است به همین علت باستان شناسان احتمال می دهند که این قاپ ها تنها استفاده بازی نداشته باشد و از آن به عنوان آویزه ای روی گردن نیز استفاده می شده است.

ماهفروزی با اشاره به محل قرار گرفتن گور گفت: «گور در کنار یک سکوی خشتی قرار گرفته بود به شکلی که جسد بیرون و قاپ ها زیر سکو بوده اند. این موضوع می تواند سئوالات بی شماری داشته باشد که هنوز نمی توان به آن پاسخ داد.»

نکته مهم دیگری که در خصوص کشف این قاپ ها وجود دارد اندازه آن ها است که بر خلاف قاپ های کشف شده در دیگر محوطه های باستانی تمام قاپ های کشف شده در گور این زن، یک اندازه بوده است. باستان شناسان احتمال می دهند که این تعداد قاپ یک اندازه توسط این زن به صورت کلکسیون جمع آوری شده باشد.

از دیگر ویژگی های این گور وجود دو سنجاق سینه و مو است که روی سینه و پشت جمجه این زن پیدا شده است. این سنجاق ها نشان می دهد که جسد لباس به تن داشته و موهایش را از پشت با سنجاق بسته بوده است.

ماهفروزی با اشاره به کوزه بزرگی که کنار این زن کشف شده است، گفت: «داخل کوزه مقدار زیادی پیمانه پیدا شده است که کاربری آن برای ما مشخص نیست اما این گونه پیمانه ها تاکنون به مقدار زیادی در گورهای دیگر نیز کشف شده است.»

چندی پیش نیز باستان شناسان در گوهر تپه بقایای جسد یک زن و مرد را پیدا کردند که پشت به هم دفن شده بودند. شیوه تدفین نشان می داد که مرگ این زن مرد همزمان بوده به همین علت با هم دفن شده اند.

همچنین کاوش‌های باستان شناسی گوهر تپه مازندران به کشف بقایای چند پیکره گاو که یکی از آنها تقریبا سالم است و احتمالا برای انجام مراسم مذهبی مورد استفاده قرار می گرفتند، منجر شد. کشف این پیکره ها نشان می دهد اقوام ساکن در این منطقه ۳ هزار سال پیش گاو را مورد پرستش قرار می دادند.

حفاری های باستان شناسی در گوهر تپه به مدت دو ماه ادامه دارد و تلاش هیات باستان شناسی مشخص کردن شیوه های شهر نشینی بشر در ۵۰۰۰ سال پیش است که به خوبی در گوهر تپه دیده می شود.

گوهر تپه در ۵۰۰۰ سال پیش به مرحله شهر نشینی می رسد که مردم آن با بخش های مختلف استان مازندارن، گلستان در ارتباط و تجارت بوده اند.