معاون سابق بهزیستی استان ایلام :افزایش خودکشی براثر طلاق روانی
معاون سابق پیشگیری بهزیستی استان ایلام با استناد به یک تحقیق انجام شده گفت: رابطه معکوس معناداری بین طلاق و میزان خودکشی در استان وجود دارد.
شهریار مهردادی کارشناس ارشد روانشناسی و معاون سابق بهزیستی ایلام در گفت‌وگو با خبرنگار خبرگزاری دانشجویان ایران (ایسنا) با اشاره به قرار داشتن ایلام در ردیف آخرین استانها از نظر آمار طلاق افزود: این درحالیست که طبق تحقیق فوق که در قالب پایان‌نامه ارائه شده، ایلام از نظر میزان خودکشی به نسبت جمعیت، اولین استان کشور است.
مهردادی یکی از دلایل پایین بودن آمار طلاق در ایلام را تعصبات عمدتا نابجای فرهنگی و قومی و تصورات نادرست از طلاق عنوان و اضافه کرد: تصورات نادرستی در استان، طلاق را تحت هر شرایطی و حتی با وجود نبود امکان ادامه زندگی مشترک، امری زشت و به منزله پایان راه زندگی می‌داند.
این روانشناس، بر لزوم تشکیل گروه زبده‌ای از روانشناسان در دادگاه‌ها تأکید کرد و گفت: این روانشناسان باید با بررسی دقیق شرایط شخصی و روانی طرفین، میزان قابل برگشت بودن زندگی مشترک آنها را تعیین کنند و در صورتی که آن را قابل برگشت تشخیص ندادند، پیشنهاد طلاق را به قاضی ارائه دهند.
معاون سابق بهزیستی استان ایلام، با بیان این که یک زندگی مشترک اگر به مرحله طلاق رسید و امکان برگشت به شرایط عادی در آن وجود نداشت، در صورتی‌که منجر به طلاق واقعی و به نوعی فیزیکی نشود، قطعا به طلاق روانی منجر خواهد شد، افزود: آثار طلاق روانی بسیار مخرب‌تر از خود طلاق واقعی است؛ چراکه طلاق واقعی که در شرایط عدم سازش زوجین رخ می‌دهد، در واقع طرفین را تا حدودی رها می‌کند و مسیر دیگری را پیش روی آنها قرار می‌دهد؛ اما در حالت طلاق روانی، زن و مرد با وجود بودن در کنار هم، تنها هستند و فشار روانی بسیار‌ی را به دلیل احساس تحمیل شرایط عذاب آور تا آخر عمر متحمل می‌شوند.
مهردادی اضافه کرد: در چنین شرایطی، فشار روانی زیادی که بر طرفین تحمیل می‌شود، همچنین منجر به ایجاد افسردگی، مشکلات روحی و روانی، اختلالات شخصیتی و استرس برای آنها و دیگر اعضای خانواده خواهد شد.
معاون سابق پیشگیری بهزیستی استان ایلام به یک نظریه در روانشناسی اشاره کرد که طبق آن در برابر تحمیل فشار بر فرد، قسمتی از بدن او در برابر آن واکنش نشان می‌دهد که آسیب‌پذیر‌تر باشد، مثلا فردی که معده ضعیفی دارد در برابر استرس دچار زخم معده می‌شود.
وی این نظریه را قابل تعمیم به جامعه بویژه خانواده به عنوان جامعه‌ای کوچک دانست و گفت: در شرایط طلاق روانی اختلالات روحی و روانی در فردی از اعضای خانواده بروز پیدا می‌کند که آسیب‌پذیر‌تر باشد و ممکن است این فرد، مرد زن یا هر یک از فرزندان آنها باشد؛ اما معمولا در این شرایط، فرزندان آسیب‌پذیرترند.
به گفته مهردادی، متأسفانه یکی از اشکال بروز مشکلات ناشی از طلاق روانی در خانواده‌های ایلامی به صورت خودکشی و خودسوزی بروز پیدا می‌کند.
این روانشناس با اشاره به برخی اظهارنظرها مبنی بر قرار داشتن ایلام در رتبه بیست‌وهشتم آمار طلاق در بین استان‌های کشور، تاکید کرد: مشکلات موجود بین زوجین ناسازگار، نباید منجر به بروز ناهنجاری‌های فرهنگی و اجتماعی گوناگون نظیر خودکشی و خودسوزی شود و باید احساس خوشبختی بر زندگی حاکم باشد.
معاون سابق بهزیستی استان ایلام گفت: از سال ۷۰ تا کنون میزان خودکشی در ایلام روند رو به رشد داشته و سن آن رو به کاهش بوده؛ به گونه‌ای که هم اکنون بیشترین میزان خودکشی در بین سنین ۲۵ تا ۳۰ سال رخ می‌دهد.
مهردادی افزود: نتایج تحقیقات نشان می‌دهد که زنان ایلامی بیشتر از مردان ایلامی اقدام به خودکشی می‌کنند؛ اما خودکشی مردان موفق‌تر است و در بین راه‌های اقدام به خودکشی نیز، خودسوزی شیوه رایج تا پیش از این بوده؛ هرچند که اکنون به شیوه خوردن قرص و سم تغییر یافته است.
وی با اشاره به این که طبق آمارهای موجود میزان خودکشی در فصل گرما بیشتر از فصول سرد سال است در تشریح دلایل بالا بودن میزان اقدام به خود کشی در بین زنان نسبت به مردان نیز گفت: از آن جایی که زنان بیشتر به دنبال نفع ثانویه هستند، بیشتر ژست خودکشی دارند و علاوه بر آن از نظر ژنتیکی نیز چون در DNA زنان دو گروفورم وجود دارد به لحاظ بیولوژیکی طبق تحقیقات انجام شده بیشتر از مردان در معرض ابتلا به افسردگی قرار دارند و معمولا افسردگی بیشتری را تجربه می‌کنند.
این روانشناس، پایین بودن سطح آگاهی درباره مهارت‌های زندگی در استان ایلام نسبت به سایر استانها را از دیگر دلایل بروز خودکشی عنوان و اضافه کرد: از آن جایی که مهارت‌های زندگی، ابزاری برای مقابله با استرس‌ها هستند، باعث افزایش تاب‌آوری افراد در برابر مشکلات می‌شوند؛ اما متاسفانه در ایلام اکثر مردم از این مهارت‌ها محرومند.
معاون سابق پیشگیری بهزیستی ایلام، بیشترین میزان خودکشی در استان را مربوط به شهرستان دره‌شهر دانست و به خبرگزاری دانشجویان ایران گفت: بعد از دره‌شهر، شهرستان ایوان بیشترین خودکشی را در استان به خود اختصاص داده است؛ اما در کل، روند رو به رشد خودکشی در ایوان بیشتر از دره‌شهر است.
مهردادی با اشاره به نتایج اقدامات یک تیم کارشناسی و تخصصی در سال ۷۶-۷۷ در استان ایلام با هدف کاهش خودکشی و خودسوزی تصریح کرد: در نتیجه کار تخصصی این گروه که جلسات و آموزش‌های پیشگیری از آسیب‌های اجتماعی را برای اقشار مختلف استان برگزار کرد، شاهد بودیم که در طول یک سال، میزان خودکشی در استان ۲۵ تا ۳۰ درصد کاهش یافت؛ اما متاسفانه با پایان کار این گروه و عدم پیگیری روش مذکور، آمارها دوباره رو به افزایش گذاشت و همچنان روند رو به رشد را نشان می‌دهد.
وی با اشاره به این که طبق آمار، اختلافات خانوادگی بیشترین دلیل اقدام به خودکشی هستند، آن را نیز معلول عواملی نظیر اعتیاد، بیکاری، افسردگی، طلاق روانی و … دانست و خاطرنشان کرد: در هر صورت، خودکشی پدیده‌ای است که عوامل بیولوژیکی، زیست‌شناختی، روان‌شناختی، جامعه‌شناختی و مسائل فرهنگی، اجتماعی و اقتصادی گوناگون در ایجاد آنان نقش دارند؛ بنابراین نمی‌توان تنها یک عامل را به عنوان عامل بروز خود کشی عنوان کرد.