زنان ترک به خانههایشان برمیگردند
نوشته: متین ارجان/ رادیکال
ترجمه: آیدین فرنگی
سرمایه: نمایندهء بانک جهانی که پیشتر نیز به مساله استخدام در ترکیه اشاره کرده بود، گزارشی را با عنوان «وضعیت نیروی کار در ترکیه» منتشر کرده است. وی در این گزارش به شکلی صریح از بیکاری بهعنوان مهمترین چالش پیش روی ترکیه یاد کرده و مینویسد: «برخلاف افزایشی که در آمار نیروهای جویای کار ترکیه دیده میشود، میزان ایجاد فرصتهای شغلی و آمار استخدام در این کشور سیر نزولی دارد. نکتهء مهم دیگری که در گزارش مذکور جلب توجه میکند، کاهش شدید تعداد زنان شاغل ترکیه در قیاس با سایرکشورهای همسان است. به عبارت دیگر طبق آمار بانک جهانی فاصلهء بسیاری بین آمار زنان شاغل و آمار زنان غیرشاغل ترک دیده میشود.»اطلاعات ارایه شده توسط مؤسسه آمار ترکیه، وابسته به نخستوزیری، نشانگر این است که در پایان سال ۲۰۰۵، در حالی که آمار مردان شاغل برابر۷۱ درصد جمعیت مردان ترکیه بوده، آمار زنان شاغل فقط ۲/۲۳ درصد کل جمعیت زنان ترک را تشکیل داده است. البته رقم اخیر در قیاس با آمار سال ۲۰۰۲، کاهش محسوسی را نیز نشان میدهد. طبق اطلاعات رسمی ارایه شده توسط نخستوزیری، آمار زنان شاغل ترک در سال ۲۰۰۲، ۹/۲۷ درصد جمعیت زنان ترکیه بوده که این رقم در طول سه سال اخیر با ۷/۴ درصد کاهش روبهرو شده است. یعنی در همین بازه زمانی سهساله، اگر چه جمعیت زنان بالاتر از ۱۵ سال ترکیه از ۲/۲۴ میلیون به ۸/۲۵ میلیون نفر رسیده، جمعیت زنان شاغل ترک از ۸/۶ میلیون به ۶ میلیون نفر تنزل داشته است اما در بین مردان، هم آمار جمعیت و تعداد نیروی آماده به کار، هم آمار استخدام و هم تعداد بیکاران، افزایش یافته است. از بررسی اطلاعات موجود میتوان چنین برداشت کرد: در مقطعی که بازار کار از روند رو به رشدی برخوردار نیست، زنان ترک به دلیل سطح تحصیلی پایینترشان، شانس رقابت با مردان بر سر کسب موقعیتهای شغلی را از دست میدهند به همین علت یا از سر اختیار، یا از سر اجبار، فرصت اشتغال از ایشان سلب میشود. در چنین شرایطی زنان به جای جستوجوی کار، به گزینههای «خانهداری» یا «مادری» روی میآورند.حذف زنان ترک از دنیای کار یا ناتوانی آنها در وارد شدن به این دنیا، علاوه بر آنکه نتیجهء حاکمیت بینشی مردسالارانه به حساب میآید، ریشه در سطح علمی پایین زنان نیز دارد. زنان ترک بیشتر در واحدهای کشاورزی، به عنوان کارگر خانوادگی بدون دستمزد مشغول به کار میشوند. از طرف دیگر در بررسیهای آماری، زنان خانهدار به عنوان افراد بیکار محسوب نمیشوند به همین دلیل رویکرد زنان به خانهداری، از جنبهء آماری، کاهش آماری بیکاران را نیز در پی دارد.
