همایش “زنان در جوامع در حال گذار” در بروکسل

علی‌صمد، کار آنلاین :

* گرایش غالب در این همایش این بود که جنبش‌های زنان نباید تنها خود را در چارچوب اعتراضی و انتقادی محدود کنند، بلکه باید با تهیه پروژه‌ها و طرح‌های لازم به پارلمان‌ها و دولت‌های محل زندگی خود مراجعه کنند تا بلکه از این طریق وضعیت زنان را در کشورهای خود بهبود دهند.

در تاریخ ۲۴ آوریل ۲۰۰۷ همایشی تحت عنوان “زنان در جوامع در حال گذار” با میزبانی تشکلی بنام آمازون که یکی از مهمترین مراکز سازمانهای زنان در بلژیک محسوب می شود در پایتخت و مرکز اتحادیه اروپا در بروکسل با حضور نمایندگان سازمان های غیردولتی و شخصیت های حقیقی و حقوقی از کشورهای بلژیک، ایران، ترکیه، مراکش، هلند و … برگزار شد. همایش مذکور در سالنی با امکانات مناسب در مرکز شهر بروکسل و با حمایت خانم “لورت اون کلین” عضو رهبری حزب سوسیالیست بخش فرانسه زبان که در ضمن معاون نخست وزیر و وزیر دادگستری دولت بلژیک و آقای” شارل پی که” نخست وزیر دولت ناحیه بروکسل هستند، افتتاح شد. تمام سخنرانی ها توسط مترجمین حرفه ای به سه زبان فرانسه، هلندی و انگلیسی ترجمه می شد. خبرنگاران مطبوعات و دیگر وسائل ارتباط جمعی همایش را تحت پوشش خبری خود قرار دادند و گزارشات و مصاحبه هایی با سازماندهندگان همایش و برخی از مهمانان تهیه و انتشار دادند.

ضرورت ارتباط بین فعالین زن

برنامه از ساعت نه صبح با خوشآمد گویی به حاضرین آغاز شد و سپس خانم لورت “اون کلین” به سخنرانی پرداخت. ایشان با ارائه گزارشی به وضعیت زنان در عرصه سیاسی، اقتصادی و اجتماعی در بلژیک پرداختند و گفتند که زنان در بلژیک در عرصه حقوقی و برابری فرصت ها، توانسته اند دستآورد های زیادی را در مبارزه شان کسب کنند. اما با وجود قوانین دمکراتیک و مترقی و حمایت حقوقی از زنان، باز دیده می شود که در کشور ما زنان قربانی خشونت واقع می شوند و این نشان دهنده این واقعیت است که ما هنوز برای تغییر رفتار مردان نیاز به زمان داریم. در ده ژوئن دو هزار و هفت قرار است که انتخابات پارلمان و سنای بلژیک برگزار شود. احزاب سیاسی در انتخابات موظف هستند طبق قانون پنجاه درصد از زنان را در لیست کاندیداهای خود برای نمایندگی وارد کنند و این یک موفقیت برای زنان بلژیکی می باشد.

ایشان همانند دیگر سازمانهای زنان بلژیکی اعلام کردند که علاقمندند با سازمان های غیردولتی زنان در سطح جهان همکاری کنند. در ادامه خانم وزیر متذکر شدند که در سال ۲۰۰۲ به افغانستان و ایران سفر کرده اند و در تهران بشدت تحت تاثیر فعالیت فعالین حقوق زنان قرار گرفته اند و پس از بازگشت تصمیم گرفتند در کادر دوستی میان زنان ایرانی و بلژیکی برحسب امکان و شرایط، همکاری هایی را سازمان دهند تا بلکه از این طریق امکان ارتباط و دوستی برای دیالوگ و تبادل تجربه میان زنان ایرانی و بلژیکی هر چه بیشتر فراهم شود. در ضمن بدلیل حضور اقلیت های مراکشی و ترک در بلژیک، ما ارتباط های نزدیکی با این دو کشور داریم و همکاری هایی را با انجمن ها، سازمان ها، فعالین و متخصصین امور زنان در این کشورها از سال ها قبل انجام می دهیم. مرکز آمازون بدین طریق با فعالین زنان در سه کشور ترکیه، ایران و مراکش ارتباط های اولیه ایی را ایجاد کرده تا بلکه از این طریق دیالوگ و انتقال تجربه، اخبار و اطلاعات از فعالیت ها و نتایج مبارزات زنان در سه کشور فراهم شود و بدین طریق شناخت از نوع فعالیت زنان در سه کشور مربوطه فراهم شود. سپس سه همایش در کازابلانکا، آنکارا و تهران برگزار شد و امروز در اینجا به نتیجه گیری از سه همایش انجام گرفته در سه کشور یاد شده، پرداخته خواهد شد. در سه همایش گذشته فعالین زنان از فعالیت ها و اخبار هم با خبر شدند. به عنوان مثال مدتی است که قوانین مربوط به خانواده در مراکش تغییر یافته است اما در عرصه عملی با مشکلات و کمبود کادر مواجه شده اند. فعالین زنان در ایران از تغییرات و اصلاحاتی که در مراکش به نفع زنان در قوانین خانواده تصویب شده است، بی خبر بودند. اطلاع یافتن از این تغییرات برایشان قابل توجه بود. پس مناسب است که ارتباط فعالین زنان برای اطلاع از فعالیت های هم ادامه یابد. از نظر خانم وزیر دمکراتیزه کردن جامعه در ارتباط با دمکراتیزه کردن وضعیت زنان است که می تواند مفهوم پیدا کند و برعکس. در آخر خانم “لورت اون کلین” برای همایش آرزوی موفقیت کرد و گفت که همواره در کنار مبارزات زنان سه کشور خواهد بود.

مرکز آمازون

در ادامه همایش خانم “سیمون سوسکیند” هم به عنوان مسئول اصلی همایش در بروکسل و هم به عنوان یکی از آگاهان به مسائل زنان توضیحاتی در خصوص چگونگی شکل گیری ایده همایش در سه کشور بیان کردند. ایشان از حمایت خانم “لورت اون کلین” و نیز از همکاری میان زنان برای برگزاری همایش ابراز خرسندی کردند. ایشان ادامه دادند که در دسامبر دو هزار و پنج، در مرکز آمازون در بروکسل، اولین جلسه با متخصصین امور زنان و خبرنگاران برگزار شد. سپس شبکه های مختلفی بوجود آمد و فعالین زن در بخش های اجتماعی، آکادمیک و قضایی و حقوقی برای کار دور هم جمع شدند و بدین طریق قرار شد همایش هایی مشترک در سه کشور برگزار شود و امروز هم در واقع برای نتیجه گیری است که اینجا جمع شده ایم. برای برگزاری این همایش یک اکیپ بصورت شبانه روز از مدت ها قبل شروع بکار کرده است. امروز در واقع نتیجه کار حضور متخصصین امور زنان از چهار کشور است. ایشان در ادامه صحبت های خود بطور خلاصه در خصوص”مرکز آمازون” توضیحاتی را به همایش ارائه دادند. این مرکز از دوازده سال پیش در بروکسل تشکیل شد. در واقع فعالیت اصلی” مرکز آمازون” برای پیشرفت و گسترش برابری میان زنان با مردان صورت می گیرد. مرکز ما بدلیل مشکلات زبانی میان هلندی زبانان و فرانسه زبانان در بلژیک تصمیم گرفت از آغاز کار، فعالیت خود را فراتر از مرزهای زبانی پیش برد. تشکل ما همواره از همبستگی میان زنان حمایت کرده است. “مرکز آمازون” به عنوان یکی از مراکز اصلی فعالیت زنان در بلژیک محسوب می شود.

حمایت از پروژه “زنان در جوامع در حال گذار”

در ادامه برنامه همایش، نوبت به آقای” شارل پی که” نخست وزیر ناحیه بروکسل رسید. ایشان پس از خوش آمد گوئی به حاضرین حمایت خودشان را از پروژه “زنان در جوامع در حال گذار” اعلام کردند و خطاب به شرکت کنندگان گفتند که شما به شهر بروکسل با فرهنگ ها و خرده فرهنگ های متنوع آمده اید. در بلژیک ترقی و پیشرفت برای برابری میان زنان و مردان از مدت ها پیش در قوانین اش به تصویب رسیده است که وزیر دادگستری به اجمال به آن پرداختند. اما باید متذکر شوم با وجود این قوانین مثبت، ما باز در جامعه با خشونت مواجه هستیم. در جامعه هنوز یک گرایش قوی مردسالارانه حضور دارد و این به نظرم از دلایل خشونت بر علیه زنان است. در عرصه مدیریت اقتصادی حضور زنان بسیار ناچیز است. ایشان متذکر شدند که چند روز قبل در یک جلسه ای با حضور مدیران و روسای شرکت های خصوصی شرکت کرده بودند و در میان سیصد شرکت کننده، تنها شش زن حضور داشتند و این برای جامعه ما مثبت نیست. ایشان در ادامه گفتند که تغییرات سیاسی برای زنان را باید به عرصه های دیگر بویژه در بخش مدیران و روسای شرکت ها و کارخانه ها، گسترش دهیم و تعداد زنان در این بخش ها را بالا ببریم. در اینجا علاقمندم سخنانی پیرامونی فرهنگ هایی که از کشورهای دیگر وارد بلژیک می شوند نکاتی را متذکر شوم. پیش از هر چیزی بگویم که شرایط ما در تمام عرصه ها موفقیت آمیز نبوده است. ما در عرصه هایی پیشرفت داشته ایم اما هنوز راه طولانی در برابر ما باقی است و باید با احتیاط جلو برویم. ما با کشورهایی مواجه هستیم که زنان در آنجا بسیار تحت فشار هستند. باید با زنان چنین کشورهایی اعلام همبستگی کرد. بنیاد جامعه دمکراتیک بر اساس احترام به هم استوار است. اما یکسری ارزش ها از جوامع دیگر وارد بلژیک می شوند که گاه بسیار افراطی می باشند. ایشان متذکر شدند که نگران بعضی سنت ها و عقاید فرهنگی که از جوامع دیگر خود را به شکل افراطی در بلژیک تحمیل می کنند، هستند. از نظر آقای “شارل پی که” مذهب یک فاکتور مهم در پیوند های اجتماعی می باشد. در واقع در این عرصه، احترام به هم فاکتور تعادل میان فرهنگ ها است. ایشان خیلی صریح و روشن گفتند که در بلژیک بر علیه اعتقادات و برخورد های افراطی و خشونت آمیز مبارزه انجام می گیرد. برای ما بلژیکی ها ارزش هایی چون برابری بسیار حائز اهمیت است. آقای نخست وزیر در ادامه گفتند که باید تحولات را بدون ایجاد تقابل با مذهب بوجود آورد. در بروکسل شما با یک جامعه شهری روبرو هستید. زنان چون مردان باید در تمام عرصه ها حضورداشته باشند. مردان کمتر در برابر عدم امنیت بسر می برند اما زنان بطور روزانه با خشونت درگیر و مواجه هستند. ما طرفدار خودگردانی همه افراد جامعه هستیم و در این عرصه نیاز به تبعیض نمی بینیم. باید به حقوق بشر احترام گذاشت و آن را رعایت کرد و در روابط اقتصادی، اجتماعی و سیاسی به آن توجه داشت.

در ادامه سخنرانان و متخصصین بلژیکی، مراکشی و ترک در خصوص تجربه ها، کارهای تحقیقاتی و از پیشرفت ها، موفقیت ها و ناکامی ها فعالین زنان در کشورهای محل زندگی خود تحلیلی هایی توام با آمار و ارقام به شرکت کنندگان ارائه دادند. همه سخنرانان این همایش بدون استثنا خواستار این بودند که چنین ارتباط های دوستانه ای میان زنان از کشورهای مختلف حفظ و گسترش یابد.

سخنان دو زن فمینیست

به دلیل طولانی بودن صحبت های سخنرانان از کشورهای بلژیک، مراکش و ترکیه، از نقل سخنان آنان در این گزارش خودداری میشود و ترجمه آنها به فرصتی دیگر موکول میگردد. در اینجا بخش هائی از سخنرانی دو نفر از فعالین حقوق زنان از بلژیک و ترکیه را نقل میکنیم:

– خانم “شیرین ته که لی” یکی از فعالین قدیمی و فمینیست ترکیه و تحصیل کرده در رشته علوم سیاسی می باشند. ایشان ضمن تشکر از برگزارکنندگان همایش، تاکید کردند که باید تئوری های فمینیستی را مجددا تفسیر کنیم. در میان فمینیست های ترکیه تنوع بسیاری وجود دارد. ما به این نوع تنوع از اول نیاز داشتیم. منشا تئوری های فمینیستی را می گویند از غرب وارد ترکیه شده است. ما این تولیدات غرب را به زبان ترکی ترجمه و سپس سعی کردیم آن تئوری ها را با ویژگی های کشور ترکیه مطابقت دهیم. کشور ما یک کشور چند قومی و چند فرهنگی است. در ترکیه مشکلات زنان کرد با زنان ترک متفاوت است. زنان کرد به دلیل جنگ داخلی سرکوب می شوند. در ضمن ترکیه یک کشور مسلمان می باشد و تفاسیری که از اسلام در این کشور صورت می گیرد نیز متنوع است. لائیسیته در ترکیه حضورش محسوس است و از یک سابقه تاریخی و طولانی برخوردار است. در کشور ما زنان، مذهب را به عنوان امری شخصی تلقی می کنند. در حال حاضر زنان با حجاب، مشکلاتی برای ترکیه ایجاد کرده اند. البته زنان در این عرصه پراکنده عمل می کنند و تفسیرشان از مذهب چنانکه پیشتر گفتم، بسیار متفاوت است. شاید جالب توجه باشد که بگویم که این تفاوت ها از جنبه سنی هم بسیار محسوس و متنوع است. برای ایجاد تغییرات در قوانین مدنی ترکیه در حدود پانزده سال وقت صرف شده است. خوشبختانه زنان حجاب دار با این تغییرات مخالفت نکردند و برای اعتراض به خیابان ها نیامدند. ما در ترکیه تلاش داریم در این عرصه هایی که متذکر شدم یکسری همکاری ها را پیش ببریم.

– در این قسمت از همایش خانم “مری کلر” که یکی از فعالین فمینیست در مرکز آمازون هستند، شروع به سخنرانی کردند که خلاصه وار نکاتی از صحبت های ایشان را در گزارش می آوریم. از نظر ایشان تحولات و ارتباط های اجتماعی در جوامع تغییر کرده است و منطقا” در هر کشوری این تغییرات متفاوت است. هزینه ای که زنان برای این تغییرات می پردازند، بسیار بالاست. در جوامعی این هزینه ها بر علیه زنان بسیار زیاد است. حتی در بعضی از کشورها مراجعه به منابع مذهبی برای زنان با تفاوت هایی همراه است و گاه برخوردها در این عرصه با زنان بسیار خشونت آمیز است. برای خود گردان بودن، زنان نیاز به خشونت ندارند. ایشان در آخر صحبت های خود متذکر شدند که فعالین زن در کشورهای مختلف باید به انتقال این تجربیات از طریق دیالوگ بپردازند.

سخنان فعالین زن ایرانی

در ادامه همایش فعالین و متخصصین زن ایرانی در نوبت های مختلف به سخنرانی پرداختند. البته لازم به تاکید است که اغلب خانم های ایرانی بسیار کوتاه سخنانی برای حاضرین در همایش ایراد کردند و ما به ترتیب بخش هایی از صحبت های آنان را ارائه می دهیم:

– خانم ناهیده موتی جامعه شناس از ایران در سخنان کوتاه خود گفتند: در ایران روابط میان زنان و مردان در حال تغییر است. البته قوانین در ایران نسبت به کشورهای دیگر متفاوت است. در ایران مردان بیشتر در دانشگاه ها فعال هستند اما زنان در عرصه سازمان های غیردولتی فعالیت وسیعی را پیش می برند. امروز زنان بیشتر از قبل طلاق می گیرند و حاضر نیستند نقش سنتی خود را در خانواده حفظ کنند. بیکاری در میان زنان بیشتر است. آموزش و تحصیل زنان جوان باعث می شود که آنها خود را برای زندگی بهتر و حتی برای همسرگزینی آماده کنند. امروز در میان جوانان گرایش بر این است که در ازدواج ها به میزان تحصیلات زنان توجه بیشتری نشان دهند. تمایل به فعالیت درعرصه فرهنگی در میان زنان بیشتر شده است. زنان در ایران از درآمد خیلی پایینی برخوردار می باشند. در ضمن امینت برای زنان دارای اهمیت شده است. در خصوص حجاب دو گرایش در جامعه وجود دارد: عده ای از زنان با این قوانین مخالف هستند اما حجاب را به اشکال گوناگون و به روش خود پیش می برند و عده ای دیگر در چارچوب قانون عمل می کنند. تفاوت در این عرصه بسیار است. در آخر متذکر شدند که در سال های اخیر همکاری و تعاون میان زنان ایرانی افزایش پیدا کرده است.

– خانم فریده غیرت حقوق دان و وکیل دادگستری بعد از سخنرانی کوتاه خانم ناهیده موتی سخنانی ایراد کردند. ایشان گفتند که بسیار خوشحال هستند که در چنین کنفرانسی در بروکسل شرکت می کنند و در ضمن هنوز از همایش مراکش خاطره خوبی در ذهن دارند. بویژه وقتی که اطلاع یافتند تغییراتی در “قانون خانواده” در مراکش بوجود آمده است نظرشان به این موضوع بسیار جلب شده است و بر این اعتقادند که امکان استفاده از تجربه مراکش برای زنان ایرانی وجود دارد. ایشان در ادامه توضیح دادند که در حال حاضر سیستم قانون گذاری جز در مواردی که تفاوت میان زن و مرد قائل می شود در عرصه های دیگر، تفاوتی قائل نمی شود. آنچه را شما در ایران تغییرات می بینید و می شنوید منبعث از قوانین اسلامی است که قبلا وجود داشته و آلان هم وجود دارد.

به نظر این خانم حقوق دان در سال های اخیر در قوانین خانواده در کشور تغییراتی ایجاد شده است. به عنوان مثال قانون حضانت فرزند، پذیرش طلاق از طرف زنان و بالا رفتن سن ازدواج و نیز نباید منکر شد که این تغییرات ناشی از خواسته ها و پیگیری های زنان ایرانی بوده است. در حال حاضر در ایران زنان خواهان تغییر قوانینی هستند که بین زنان و مردان تبعیض قائل می شوند. چون ایران یک کشور اسلامی است پس تغییر قوانین باید با وضعیت اسلامی کشور صورت گیرد. بررسی و تجدیدنظر نسبت به این قوانین باید در حیطه قوانین اسلامی باشد. عده زیادی از علاقمندان و متخصصان ایرانی ضمن بررسی قوانین اسلامی به این نتیجه رسیده اند که تبعیضات ریشه در قوانین اسلامی ندارد. پس با توجه به امکان تجدیدنظر در قوانین، خواهان تغییر آن قوانین تبعیض آمیز هستند. بعنوان مثال: به خواسته زنان در خصوص کمپین یک میلیون امضاء اشاره کردند و متذکر شدند که در آن کمپین زنان خواستار رسیدن به شرایط مساوی با مردان هستند. در بررسی های بعمل آمده توسط علمای مذهبی و حقوق دانان در خصوص مطالبات زنان، امکان پیشنهاد برای تغییر مقررات وجود دارد. اگر چه این خواسته ها با مشکلات بیشماری مواجه است و این کار و فعالیت زنان را با دشواری همراه می سازد. اما خوشبختانه تمایل اکثر زنان و بعضی مردان برای تغییر قوانین و رسیدن به یک جامعه بدون تبعیض، راه مبارزه را هموارتر می کند. ایشان در آخر آرزو کردند قانون خانواده در کشور مراکش که نمونه خوبی در خصوص قوانین مدنی و مذهبی است، مناسب است که ایران همچون یک کشور مسلمان بتواند از این تجربه استفاده کرده و در آن عرصه اقدام کند.

– در این بخش از همایش خانم فریده ماشینی عضو شورای مرکزی حزب مشارکت اسلامی به سخنرانی پرداختند. ایشان گفتند که شرکت زنان در حرکت های اجتماعی بسیار محسوس است. در عرصه سیاسی هزینه ها بسیار بالاست. زنان در سطوح مختلف جامعه فعال هستند. به عنوان مثال در شورای شهر، در عرصه های اجتماعی، سیاسی و کلا” در جامعه فعالیت موثر دارند. تبادل تجربه و بحث برای ما زنان بسیار مفید است. بعضی از مردان سیاسی سعی می کنند نقش بیشتری به زنان در عرصه های مختلف بدهند. ما تلاش داریم که زنان در ایران فعال باشند. ما با یکسری مشکلات روبرو هستیم. در جنبش هایی که زنان فعال هستند گاه آنها فکر می کنند که در تصمیم گیری های سیاسی بهتر است شرکت نکنند چون بر این باورند که از زنان استفاده ابزاری می شود. ایشان در آخر تاکید کردند که زنان می توانند استراتژی سیاسی را تغییر دهند.

– در این بخش از همایش طبق اعلام قبلی می بایست نوبت به سخنرانی خانم سوسن طهماسبی می رسید. اما به دلایل نامشخص و شایعاتی که در همایش شنیده شد دایر بر اینکه سازمان امنیت جمهوری اسلامی جلوی خروج ایشان از ایران را تا اطلاع ثانوی گرفته است. ایشان به دلیل عدم حضور، پیامی را برای همایش به زبان انگلیسی فرستاده بودند که توسط یکی از خانم های ایرانی خوانده شد و مترجمین حاضر در همایش همزمان نامه ایشان را به هلندی و فرانسه ترجمه کردند و ما هم از طریق تند نویسی بخش هایی از نامه ایشان را به فارسی ترجمه کردیم. در همایش دسترسی به متن انگیسی نامه ایشان فراهم نبود. البته قرار است تمام سخنرانی ها در آینده ای نزدیک در سایت آمازون انتشار یابد.

در نامه خانم سوسن طهماسبی آمده است: قدرت را به زنان بدهید! زنان مبارزات خود را از صد سال پیش و مشخصا از زمان انقلاب مشروطیت آغاز کردند و توانستند یکسری حقوق سیاسی، اجتماعی را کسب کنند. قوانین ایران بر اساس شریعت اسلامی است و در این عرصه تفاسیر متفاوتی وجود دارد و امکان اینکه قوانین شریعت عوض شود، وجود دارد.

زنان در ایران بعد از انقلاب رشد کردند. امروز شصت و پنج درصد دانشجویان دانشگاه ها را دختران جوان و حتی بیشتر از این تعداد را دختران دیپلمه از دبیرستان ها تشکیل می دهند. در مجلس ایران در حدود ۴/۴ درصد نمایندگان را زنان تشکیل می دهند. زنان در انتخابات بسیار فعال هستند و در شورای شهر حضور فعال دارند. امروز سن ازدواج در میان زنان جوان به ۲۵ سال رسیده است. یک دره عمیق میان مطالبات زنان با قوانین قضائی حاکم در کشور وجود دارد. جنبش زنان در عرصه قضائی، حقوقی و مدنی بسیار فعال است. تلاش این جنبش برای برابرطلبی در چارچوب قوانین جمهوری اسلامی است. احزاب سیاسی روی مطالبات زنان و عدم تبعیضات حقوقی تاکید می کنند. در دوره مجلس ششم، لایحه جهانی رفع تبعیض بر علیه زنان به تصویب رسید اما شورای نگهبان آنرا رد کرد. سن ازدواج در قوانین ایران از نه سال به سیزده سال برای دختران افزایش یافته است. در واقع تغییرات در عرصه حقوقی چارچوب حقوقی قوانین را برای زنان تعیین می کنند. دفاع از حقوق زنان در عرصه اجتماعی، با موفقیت های زیادی در میان زنان مواجه بوده است. فعالین جنبش زنان برای مطالبات حقوقی بسیار فعال می باشند. روند همکاری میان گروه های مختلف زنان باعث شد که در سال ۲۰۰۵، فعالین گروه های زنان تظاهرات مسالمت آمیزی را در برابر دانشگاه تهران سازمان دهند. در اصل این تظاهرات قبل از انتخابات برگزار شد تا احزاب را تحت تاثیر خواسته های زنان قرار دهد. فعالین جنبش زنان، کمپین های بسیاری را در ایران راه انداخته اند. سمت گیری تمام این فعالیت ها برای کسب حقوق برابر برای زنان بوده است، که از نظر من پیشرفت خوبی بوده است. ما در حال حاضر کمپین یک میلیون امضاء برای تغییر قوانین تبعیض آمیز علیه زنان را در ایران داریم تا بلکه از این طریق، قوانین در ایران تغییر کنند. هزاران فعال زن در این کمپین فعال هستند. هزار نفر به شکلی مستقیم با آموزش های لازم در این عرصه فعالیت می کنند. هدف چنین کمپینی جمع کردن امضاء برای آموزش عمومی و تغییر حقوقی است. آموزش حساسیت در مردم را ایجاد کرده است. این داوطلبان سعی می کنند با برخوردهای مستقیم نظر مردم را خانه به خانه، در دانشگاه، در مدرسه، در خیابان، در فامیل و هر جایی که زنان در آنجا حضور دارند، جلب کنند. در این ارتباط ها قوانین کنونی توضیح داده می شود و نفع زنان در جامعه را برای همراهی با تغییرات متذکر می شوند و سپس هر فردی که موافق باشد متن را امضا خواهد کرد. فعالیت در این عرصه غیرمتمرکز و شبکه ای است و کمیته ها در استان ها و شهرهای مختلف فعال هستند. جمع آوری امضاها با یک متن مشخص صورت می گیرد. اعضای کمپین، مجموعه امضاها را جمع آوری خواهند کرد و به مجلس شورای اسلامی خواهند برد، و از این ارگان خواهند خواست، قوانین را با نیازهای زنان مطابقت دهند. این کمپین زمانی به پایان خواهد رسید که یک میلیون امضا جمع آوری شود. در شش ماه اول کمپین، جمع آوری امضاها کمی با کندی پیش رفته است. اما الان جمع آوری امضاها با سرعت بیشتری صورت می گیرد. این کمپین سعی دارد که قوانین را با واقعیت امروز زنان مطابقت دهد. بویژه اینکه سران جمهوری اسلامی قبلا در خصوص از بین بردن تبعیضات بر علیه زنان قول های زیادی داده اند. گروه های دانشجوئی در کمپین یک میلیون امضا بسیار فعال هستند. این کمپین از تمرکز برخوردار نیست و نسبت به شرایط هر منطقه ایران، هر علاقمندی می تواند با توجه به وضعیت و امکانات محل زندگی خود به صورت مستقل فعالیت کند. محدودیت برای هیچکس وجود ندارد و هر کسی که بخواهد می تواند در این عرصه فعال باشد.

هفتاد درصد جمعیت ایران زیر سی سال هستند. اغلب این افراد در اوایل و بعد از انقلاب بدنیا آمده اند و در زمان آغاز دولت اصلاح طلب خاتمی به فعالیت کشیده شده اند. این جوانان بسیار خوب آموزش و تربیت دیده اند و نسبت به نسل گذشته از وضعیت بهتری برخوردار هستند. بسیار فعال و مبتکر هستند. آنها روی هویت فردی و شخصی بسیار تاکید دارند و نسبت به حقوق بشر و حقوق زنان از حساسیت لازم برخوردار هستند. البته مفهوم این حرف این نیست که در این خصوص مانع وجود ندارد. بر عکس در میان نسل جوان موانعی وجود دارد. اما نسل جدید در عرصه حقوق بشر و زنان بسیار فعال می باشد. یکی از اهداف کمپین یک میلیون امضا این است که در ایران قدرت را مورد تاثیر خود قرار دهد. در ضمن ساختار غیرمتمرکز کمپین باعث می شود که فعالین به روش خود و با توجه به امکاناتی که دارند فعالیت کنند. ساختار قدرت بعضی از آنها را کنار می گذارد و بعضی دیگر در این کمپین، نقش “لابی” را برای زنان بازی می کنند. کمپین قصد سیاسی کردن قضیه را ندارد و بیشتر به حقوق قضایی و اجتماعی زنان توجه نشان می دهد. نقش خانم جلودارزاده در مجلس شورای اسلامی در این است که کار کند و به ساختار حقوقی زنان توجه نشان دهد و به قوانین مدنی و خانواده بپردازد. خب حالا باید گفت که آیا در ایران، جنبش زنان وجود دارد؟ به عنوان کسی که در این کمپین شرکت فعال دارد اعلام می کنم که بله جنبش زنان وجود دارد و ما سعی بسیاری داریم که یکسری همکاری های وسیع برای پیشبرد مطالبات خود داشته باشیم.

پایان همایش

در پایان “آقای دوپویی” وزیر وزارتخانه “برابری امکانات” به عنوان آخرین سخنران، همایش یکروزه در بروکسل را، به صورت زیر جمع بندی کرد: در همایش امروز ما دیدیم که دیالوگ میان طیف های مختلف می تواند تجربیات را به یکدیگر انتقال دهد و بدین ترتیب باعث شناخت بیشتر نسبت به هم شود بویژه اینکه رفتارها و فرهنگ های متفاوت میان ما وجود دارد.

از حدود پنجاه سال پیش در خصوص برابری میان زنان و مردان تحولات و پیشرفت های زیادی صورت گرفته است. ما در عرصه های مختلف فعالیت های زیادی را سازمان داده ایم اما با وجود همه این تغییرات و فعالیت ها، ما هنوز در کشورمان تا برابری کامل راه زیادی را باید طی کنیم. ما هنگامی که از برابری صحبت می کنیم حتما باید از خودگرانی زنان حمایت نمایم.

در بلژیک اقلیت های فرهنگی زیادی زندگی می کنند. آنها در خصوص ازدواج از فرهنگ و سنن خود پیروی می کنند. ما فکر می کنیم که در مورد خشونت خانوادگی باید برنامه زیادی را تدارک و پیش ببریم.

در واقع پیام مشخص من این است که با دیالوگ می شود پیش داوری ها را کنار گذاشت و بهتر می شود همدیگر را شناخت. به نظرم من برابری میان زنان و مردان فقط به زنان یک جامعه مربوط نمی شود بلکه مردان هم باید در این عرصه حرکت و فعالیت داشته باشند. موضوعات مربوط به برابری در میان تمام کشورها مطرح است و شما در بحث های امروز خود به این موضوع در سطحی وسیع و مشخص پرداختید.

با سخنرانی آقای وزیر همایش بروکسل به پایان رسید. در واقع چهار جلسه از یک همایش، تجربه های زیادی را از طریق دیالوگ میان فعالین زن در چهار کشور فراهم ساخت. ایجاد شبکه برای همکاری مشترک در جهت بهبود وضعیت زنان در کشورهای فوق بسیار حائز اهمیت می باشد. هر چند که وضعیت زنان در چهار کشور مربوطه از نظر قوانین و مقرارت بسیار متفاوت می باشد. در ترکیه و مراکش فعالین جنبش های فمینیستی با همکاری حقوقدانان، متخصصین و نیز با همراهی اقشار وسیعی از مردم طرح هایی را برای برابری و رفع تبعیض میان زنان و مردان آماده و به دولت و پارلمان کشورهای محل زندگی خود ارائه داده اند تا بلکه از آن طریق بتوانند تغییراتی در جهت از بین بردن تبعیضات در قوانین مدنی و قضائی بر علیه زنان بوجود آورند. گرایش غالب در این همایش این بود که جنبش های زنان نباید تنها خود را در چارچوب اعتراضی و انتقادی محدود کنند بلکه باید با تهیه پروژه ها و طرح های لازم به پارلمان ها و دولت های محل زندگی خود مراجعه کنند، تا بلکه از این طریق وضعیت زنان را در کشورهای خود بهبود دهند. در همایش بروکسل به وضعیت دیکتاتوری، سرکوب فعالین جنبش های اجتماعی و بویژه فعالین زن و نبود آزادی های سیاسی به دلایل نامشخص پرداخته نشد. در همایش افزایش حقوق مدنی و قضائی زنان در کشورهای ترکیه و مراکش از نظر شرکت کنندگان به عنوان تجربه مثبتی ارزیابی گردید و گفته شد که بدلیل مسلمان بودن این کشورها امکان استفاده از تجربه و مبارزه آنان برای رفع تبعیضات در کشورهای دیگر می تواند وجود داشته باشد.

همایش یک روزه در بروکسل به پایان رسید اما قرار بر این شد که همکاری های مشترک میان فعالین زن در چهار کشور گسترش یابد و به جمع آنها فعالین زن از کشورهای دیگر هم اضافه شود.