چرا زنان در مقایسه با مردان اضطراب بیشتری دارند؟
زندگی در دنیای فعلی به معنای اضطراب دائمی در همه زمینههاست. در حقیقت احساس اضطراب بخشی از حیات ما را تشکیل میدهد و بدون آن غلبه بر بسیاری جنبههای زندگی عملا دشوار است. اما ضعف در کنترل این احساس میتواند تاثیر ویرانگری بر فعالیت فیزیولوژیکی اندامهای بدن و همچنین عملکرد فرد برجای گذارد. در همین رابطه سرویس بهداشت و درمان خبرگزاری دانشجویان ایران گفتوگویی به منظور تشریح عوامل موثر بر اضطراب و تفاوت آن میان مردان و زنان، به طور همزمان با دو روانشناس دکتر «حسام»، عضو آکادمی روانپزشکی اروپا و دکتر «Sherly Smith» ، مدرس دوره های تنآرامی در دانشگاه ملبورن انجام داده است.
ایسنا: شما به عنوان یک روانشناس، اضطراب را در مجموع مثبت ارزیابی میکنید یا منفی؟
دکتر حسام: اضطراب به خودی خود مانند سایر احساساتی که در نهاد بشر وجود دارد نه مثبت است نه منفی. اما افراد مختلف با موقعیتهای متفاوت، هر یک با مقوله اضطراب برخوردی جداگانه دارند که گاه بسیار شدید است و موجب بروز تاثیرات ناخوشایند بر بدن فرد و حتی سایرین میشود.
ایسنا: اضطراب چه تاثیراتی بر بدن میگذارد؟
دکتر Smith: به دنبال بروز این حس، نوعی هورمون در بدن ترشح میشود که بر بسیاری از اندامها مانند مغز، قلب و پوست موثر است و موجب تسریع ضربان قلب و تعداد نفسهای شخص، افزایش ادرار، افزایش فشارخون و تعریق میشود.
ایسنا: آیا این تصور که زنان مضطربتر از مردان هستند صحت دارد؟
دکتر حسام: چنین مطلبی در جنبه تئوری علم روانشناسی وجود ندارد اما زمانی که شرایط مختلف جامعه و فشارهای زندگی روزمره فعلی در نظر گرفته شود میتوان عملا اضطراب شدیدی را که بر زنان اعمال میشود احساس کرد؛ نکته اینجاست که همین مقدار فشار بر مردان نیز وجود دارد اما فرافکنی کمتری در این زمینه از سوی جنس مذکر صورت میگیرد؛ به همین علت تسلط مردان در بسیاری جنبههای حساس زندگی بیشتر از زنان است.
دکتر Smith: از آنجا که مهمترین نقش زنان در جامعه مادر بودن است میتوان احساس نیاز به کنترل احساسی، جسمی و رفتاری فرزند را نیز به سایر موضوعات اضطرابزای زندگی زنان اضافه کرد ولی حساسیت مردان در این مورد خاص کمتر از زنان است. در ضمن نکتهای که باید به آن اشاره نمود تاثیر ناخوشایند اضطراب مادر روی کودک اوست؛ تجربه نشان میدهد مادران مضطرب، فرزندان مضطربی تربیت میکنند و به همین ترتیب یک چرخه معلول احساسی تولید میشود و نسل به نسل انتقال مییابد.
ایسنا: اضطراب در زنان خانهدار بیشتر است یا زنان شاغل؟
دکتر حسام: اشخاصی که مشغلههای متعددی دارند آمادگی بیشتری برای اضطراب دارند اما توجه به این امر ضروری است که یک زن شاغل به علت کمبود وقت، نیاز به کنترل همزمان چندین موضوع دارد پس شرایط روحی خود را برای رویارویی با آن آماده و از کلیه مهارتهای شناختی خود جهت پیشبرد هدف استفاده میکند. اما در مقابل یک بانوی خانهدار چون وقت آزاد بیشتری دارد در نتیجه زمان کافی برای فکر کردن و احساس اضطراب در خصوص مسائل مختلف را نیز داراست. مراجعه بسیاری از زنان خانهدار با درجات بالای افسردگی و اضطراب به مراکز مشاوره نیز گویای همین امر است که اضطراب در زنان شاغل به میزان کمتری نسبت به گروه یاد شده دیده میشود.
ایسنا: در نهایت برای رفع اضطراب- چه در زنان و چه مردان- چه اقداماتی میتوان انجام داد؟
دکتر Smith: افزایش شناخت فرد نسبت به دنیای اطراف و واقعیتهای آن، بالا بردن مهارت مقابله با استرس، تقویت توان جسمی از طریق تغذیه و ورزش، افزایش روابط صمیمی و عاطفی فرد با نزدیکان و ایجاد رابطه نزدیک با خالق هستی جزء روشهایی است که میتوان از آنها در آرام کردن و کاهش اضطراب افراد سود جست.
دکتر حسام: در ضمن باید به این نکته نیز توجه شود که بیماریهایی مانند پرکاری تیروئید، کمبود ویتامینها و املاح معدنی، آلرژی، بیماری قلبی-عروقی و آسیبهای مغزی نیز موجب تشدید اضطراب فرد میشود.
