زنان آتش نشان ایران
کریسچن ساینس مانیتور از شهر کرج
اسکات پیترسون
ایستگاه شماره ۹ کرج که واحد کوچکی در غرب تهران است به خاطر شباهتی که به معدود ایستگاههای دیگر آتش نشانی دارد، به خود می بالد. این ایستگاه تنها گروه زنان آتش نشان در خاورمیانه را دارد.
گروههای نجات نیازمند قابلیتهای زنانه نیستند. اما در جمهوری اسلامی که کمتر مختلط بودن زن و مرد را تاب می آورد، ۱۱ زن پیشقدم شده اند و الگویی را برای شهرهای سرتاسر کشور ایجاد کرده اند. آنها همچنین گرایش ایران به پیشرفت عملی را که در منطقه خاورمیانه بی نظیر است، به تصویر می کشند.
اگرچه در حال حاضر قوانین سفت و سخت پوشش اسلامی کمتر به زنان ایران تحمیل می شود، اما آنها هنوز در تیررس این قوانین هستند. با این وجود، بخش پلیس زنان نیز در ایران وجود دارد. نمایندگان زن، حتی معاونین رئیس جمهور و برنده جایزه صلح نوبل به وضوح عقاید خود را ابراز می کنند. به علاوه، در فضای سیاسی ایران می توان از زنان به شدت مردان انتقاد کرد.
لباس مخصوص این گروه از زنان آتش نشان همانند مردان است با این تفاوت که آنها در زیر کلاه ایمنی نقره ای رنگ خود، روسری به سر دارند. محبوبه خوش صولت می گوید: ” وقتی ما یک بچه را نجات می دهیم و مادرش گریه کنان پیش ما می آید تا از ما تشکر کند، احساس بسیار خوبی داریم. ”
در ایران یافتن توازن میان اسلام و مسائل زن و مرد آسان تر از سایر کشورهای مسلمان مانند عربستان سعودی است. در عربستان زنان اجازه رانندگی ندارند و کمتر صاحب مقام و منصب هستند.
در آتش سوزی ماه مارس ۲۰۰۲ که در یک مدرسه دخترانه در شهر مقدس مکه اتفاق افتاد، شرایط زنان بسیار اسف بار بود. به گفته شاهدان عینی، پلیس مذهبی عربستان دختران را کتک می زد و به این خاطر که آنها پوشش اسلامی ” مناسبی ” نداشتند، اجازه نداد آنها ساختمان را ترک کنند. نتیجتاً، این آتش سوزی ۱۵ کشته و ۵۰ زخمی به جای گذاشت.
اما مردان و زنان آتش نشان ایران می گویند، مردان در موقعیتهای حساس در کمک رسانی به زنان تردید نکرده اند. علی آقایاری، یکی از پیش کسوتان سازمان آتش نشانی که ۲۵ سال سابقه کار دارد، می گوید: ” البته ما هنوز هم این کار را انجام می دهیم. موضوع مرگ و زندگی مطرح است. ”
به اعتقاد زنان آتش نشان، حضور آنها سایر زنان را ترغیب می کند تا مشاغل عموماً مردانه را تقبل کنند. زهرا حاجی، که عضو واحد زنان آتش نشان کرج از سه سال پیش تاکنون است، می گوید: ” صد در صد همینطور است. ”
سازمان آتش نشانی کرج ۱۱ ایستگاه و ۳۷۵ مأمور آتش نشانی دارد. این زنان بخشی از این سازمان هستند. آنها به سه شیفت تقسیم شده اند، ۲۴ ساعت کار می کنند و ۴۸ ساعت مرخصی دارند.
این زنان از عملیاتی می گویند که به هم جنسان خود کمک کرده اند. یک نمونه از آنها نجات زنی است که به داخل چاه تنگ فاضلاب افتاده بود. آنها با کمک طناب و قرقره او را از چاه بیرون کشیدند.
آقایاری می گوید: ” من آنها را در حین کار دیده ام. آنها زنانی قابل و قوی هستند. گاهی اوقات از مردها هم بهترند. وقتی در کنار مردها کار می کنند، بندرت می توان آنها را از هم تشخیص داد. ”
زینب کریمی می گوید: ” ما از لحاظ جسمی توانایی انجام این کار را داریم. فکر نمی کنم ما کمتر از مردها باشیم. ما به توانایی هایمان ایمان داریم. ” پدر خانم کریمی نیز مأمور آتش نشانی است. تعریف های او از کار باعث شده است زینب نیز وارد این وادی شود.
این زنان همانند مردان آموزش دیده اند. پایین آمدن از دیوار آموزشی چند طبقه، پرش از ارتفاع، حمل مجروح و یافتن راه نجات، از جمله این آموزشها است. اعضاء این واحد آتش نشانی در زمینه ورزشهای رقابتی نیز تجربیات طولانی دارند. ۳۰ دقیقه ورزش سخت، تمرین هر روز آنها است.
یک چنین آمادگی می تواند نتیجه بخش باشد. کریمی از تلفن ۳:۳۰ بامداد می گوید، یک کامیون گازرسان آنقدر شدید آتش گرفته بود که شعله های آن به یک ساختمان مجاور نیز سرایت کرده بود.
کریمی می گوید: ” کل منطقه مثل روز روشن شده بود. آتش سوزی خیلی شدید بود. احتمال انفجار وجود داشت. آتش خیلی مهیب بود، اما ما آن را مهار کردیم. حتی دستکش هایمان هم آتش گرفته بود. ”
اما همه حوادث پایان خوبی ندارند. خانم حاجی از حادثه تابستان امسال می گوید، زمانی که واحد آنها نتوانست کودکی را که بداخل استخر افتاده بود، نجات دهد. چند نفر از آنها در مراسم تدفین پسربچه شرکت کردند. خانم حاجی می گوید: ” این اولین تجربه تلخ من بود. با این وجود آنها از ما تشکر می کردند. ”
شهرهای دیگر ایران نیز به این عملکرد سازمان آتش نشانی ابراز علاقه کرده اند. غلامرضا عباسی می گوید: ” کرج نمونه خوبی است. نظام اسلامی این اقدام را می پذیرد و مردم هم طالب آن هستند. ”
منبع: کریسچن ساینس مانیتور، ۱۹ اکتبر