پیوند سست زنان شهرستان ها با زنان تهران

شهرزاد نیوز -ایمان مظفری : پرداختن به موضوع ٢٢ خرداد امسال و آثار این حرکت اعتراضی در جامعه ی شهری گرگان، جالب توجه به نظر می رسد. به خصوص زمانی که جمعیتی از زنان، همگی در رسالت و اصالت حرکت اعتراضی جنبش زنان اتفاق نظر دارند.

فقدان پل ارتباطی

بی شک، یکی از ویژگی های جنبش زنان ایران، استفاده از وسایل ارتباطی فراگیر نظیر اینترنت است. فریمن، جامعه شناس آمریکایی نیز یکی از خاستگاه های عمده ی جنبش های اجتماعی را در نحوه استفاده از وسایل ارتباطی میان کنشگران آن می داند. او معتقد است که با استفاده از ابزار اطلاع رسان می توان، همگرایی های بیشتر و دقیقتری برای جنبش ها به وجود آورد.

«نظریه او درباره ی خاستگاه های یک جنبش بر مبنای سه گزاره استوار است:

۱- رشد و گسترش شبکه های ارتباطی از قبل موجود در ورای مرزهای محلی،

٢- امکان هم گرایی این شبکه ی ارتباطی با وجود اندیشه های موجود در آن جنبش،

۳- وجود یک بحران یا حضور سازمان دهندگان.» (۱)

اما ناگفته پیداست که در شهرستان های کوچکی نظیر گرگان در استان گلستان، استفاده از اینترنت به عنوان یکی از ابزار همگرایی و برقراری ارتباط با جنبش زنان ایران، به شکل فراگیر مورد استفاده قرار نمی گیرد. در این بخش تنها می توان طیفی از فعالان حوزه زنان را در نسل سوم، یافت که توان و انگیزه ی لازم برای بهره برداری از این ابزار را دارند. اما واقعیت آن است که نسل اول و دوم فعالان حوزه ی زنان در استفاده از این وسایل بیگانه اند.

پیوند های سست، ویژگی جنبش زنان

به گفته ی «ولمن»، در جامعه شناسی شبکه، ممکن است در یک جامعه شاید «کنشگران چندان در هم بافته و به هم بسته نباشند، که بتوان آنها را گروه قلمداد کرد» (٢)، اما پیوندهایی در میان آنها ملموس است.

گرانووتور، جامعه شناس از «قدرت پیوندهای سست» بحث می کند. گرانووتر، «میان پیوندهای نیرومند مانند پیوند های میان آدم ها و دوستان نزدیکشان و پیوند های سست مانند پیوند میان آدم ها و آشنایاشان، تمایز قایل می شود» (٣) و این ایده را به گروه های سطح اجتماع هم تسری می دهد.

او معتقد است که پیوند های سست به خودی خود بد نیستند و یکی از عوامل عمده در شبکه سازی میان اعضای گروه ها، احزاب و جنبش های اجتماعی کمک می کند.

ولمن نیز می گوید: «سر راست ترین شیوه ی بررسی یک ساختار اجتماعی – در یک گروه یا جنبش – تحلیل الگوی پیوندهایی است که اعضای جامعه را به هم پیوند می دهد. تحلیلگران شبکه در جستجوی ساختارهای عمیق اند. همان الگوهای شبکه ای منظمی که در زیر سطح نظام های اجتماعی غالبا پیچیده پیدا می شوند. کنشگران و رفتارشان را باید تحت الزام این ساختارها در نظر گرفت.» (۴)

بر اساس این رهیافت نظری، شاید بتوان گفت، هر چند زنان گرگان – به عنوان بخشی از زنان ایران – در مجموعه ی حرکت اعتراضی ۲۲ خرداد، حضور فیزیکی نداشته اند، اما حقیقت آن است که طیف عمده ای از آنها در پیوند سست با جنبش زنان قرار گرفته اند و باید آنها را در ساختار شبکه ای جنبش زنان دید.

گروه هایی وجود دارند، که گفتمان، انگیزه و شیوه ی اعتراضی جنبش زنان را پذیرفته اند، اما بر اساس شرایط مکانی و زمانی خود با جنبش پیوند خورده اند. به عبارت دیگر می توان گفت، میان فعالان حوزه ی زنان در گرگان قدرت پیوند از نوع سست گرانووتر وجود دارد، که این نوع پیوند به هیچ وجه «بد» نیست و در دل خود می تواند به عمیق تر کردن گفتمان ها و مطالبات زن محور کمک کند. همچنین به قول ولمن، نیاز است که رفتارها و کنش هایشان در کالبد ساختاری دید.

با توجه به این وضعیت، اما یقینا توسعه کانال های ارتباطی، تمرکز بر هدف های همگرا و کانالیزه نمودن شیوه های اعتراضی می تواند به پیوندهای سست ایجاد شده در سطح شهرستان ها کمک کند تا زنان انرژی و پتانسیل های خود را به نحوی مطلوب در راستای آرمان های جنبش زنان قرار دهند.

پی نوشت:

١) جنبش حقوقی زنان در ایران، ساناساریان، الیز، ترجمه نوشین احمدی خراسانی، نشر اختران

٢)نظریه ی جامعه شناسی در دوران معاصر، ریتزر، جرج، ترجمه محسن ثلاثی، انتشارات علمی

٣۳) همان

۴) همان

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

این سایت از اکیسمت برای کاهش هرزنامه استفاده می کند. بیاموزید که چگونه اطلاعات دیدگاه های شما پردازش می‌شوند.